parrotia persica

مجله تخصصی بونسای وپنجینگ

معرفی گیاه وپرورش بونسای انجیلی

مشخصات :

Family:Hamamelidaceae

Genus:Parrotia

Species:P. persica

درخت انجیلی بومی ایران وباز مانده از عصر یخبندان است جنس انجیلی،پاروتیا ،parrotia از خانواده انجیلی، HAMAMELIDACEAE ،هاماملیداسه است

در قرن ۱۸ میلادی اولین بار این درخت در شمال ایران کشف شد فیسل آن در شمال اروپا پیدا شده بود اما درخت درعصر یخبندان منقرض شده بود کاشف آلمانی ان قدردانی از استاد گیاه شناس خود نام آنرا به روی درخت گذاشت و در پسوند گونه از نام ایران استفاده کرد نام علمی گیاه شد پاروتیا پرسیکا (parrotia persica) یا طوطی ایرانی

درخت انجیلی بومی کشور آذربایجان هم هست در گذشته آذربایجان جز خاک ایران بود ودنیا ایران را بنام پرشیا می شناخت ، مکان رویش درخت انجیلی در اقلیم مرطوب حاشیه وارتفاعات دریا خزر است در دنیا آنرا بنام درخت طوطی ایرانی (Parrot) به معنا طوطی است به دلیل چوب سخت ومحکم آن درخت چوب اهن ایرانی نیز(Persian Ironwood) نامیده می شود

 در گویش های مازندرانی وگیلانی ، آسوندار، آنجیلو، انجیلی،انجول،دمرانجیل،تویی،تفی ویا زوند نامیده می شود در زبان ترکی منطقه آستارا «دمیر آغاجی» نام دارد. از نظر حجم ششمین درخت جنگل های هیرکانی شمال کشور است

نکته :

در باره نام علمی انجیلی پاروتیا پرسیکا (طوطی ایرانی) به غلط بعضی از سایت های گل وگیاه ایران پاروت که به معنای طوطی است، دلیل وعلت نام گذاری را دو زائده منقار مانند شبیه نوک طوطی در دوطرف میوه در قسمت بال قرار دارد نوشتند در حالی که کاشف آن در دهه ۱۸۳۰ کارل آنتون فون مایر برای قدردانی از استاد گیاه شناس خود فامیلی استاد را روی گیاه گذاشت، نام استاد کاشف آلمانی آقای گئورک فریدریش پاروت (طوطی) بوده پس نام علمی انجیلی هیچ مرجع ریخت شناسی نداشته ونام استاد کاشف آن آقای پاروت (طوطی) است.

گونه های و واریته درخت انجیلی

درخت انجیلی در طی قرن ها تکامل تغییرات ژنتیک و وراثت داده واحتمال گونه های متفاوت دارد اما هنوز تحقیقات جامع وکامل روی ان در ایران انجام نشده به طور یقین دو واریته آن مشخص است درهنگام خزان بعضی از درخت های انجیلی طیف مختلف رنگ زرد را دارد وبعضی از گونه طیف رنگ های قرمز را نشان می دهند هنرمند بونسای اقای ابوذرکوزه گر

به این تغییر رنگ اشاره می کند ، توسط تحقیق ایشان به روی کلونی ها درخت ها انجیلی در شهرستان رامسر بمدت سه سال متوجه شدن درخت ها انجیلی در کنار هم ودر یک مکان باشرایط یکسان خاک ، نور، اب ،جریان هوا وباد بعضی درخت ها خزان وتغییر رنگ برگ ها در طیف رنگ های زرد خزان می کنند وتعدادی از درخت ها تعییر رنگ برگ ها در طیف رنگ های قرمز است،هرسال تغییر رنگ ها به همین شکل بوده.تغییر رنگ در برگ درخت ها در پاییز مربوط به صفات ژنتیک گیاه است تجمع وساخت رنگ دانه های در واکوئل سلول ها پهنک برگ زرد ویا قرمز می تواند صفات مشترک در ارقام درخت انجیلی باشد که تفاوت رنگ در گونه ها متفاوت است در فایل (PDF) تحقیقات دانشكده منابع طبيعي و علوم دريايي دانشگاه تربيت مدرس نور،تحقیق در تنوع برگ ها در انجیلی توسط مورفولوژی برگ درخت ها در پهنک برگ نشان از تمایز بسیار بین درخت ها انجیلی داشت (عکس بالا )دلیلی و نشان از گونه ها متفاوت درخت انجیلی باشد اما تا تحقیقات ژنتیک و بررسی (DNA) انجام داده نشود مشخص نیست که انجیلی چند گونه و واریته در شمال کشور دارد.

مشخصات ظاهری:

انجیلی درخت و درختچه کوتاه قامت است ورشد آن استوانه ومستقیم است بخاطر ارتفاع کم ان ، درخت زینتی مناسبی است برای کاشت در فضای سبز شهری که مزاحم سیم های برق نمی شود و در کشور های معتدله مرطوب اروپا وامریکا از ان در فضای سبز وشهری بسیار استفاده می شود انجیلی درطبیعت شمال به ارتفاع 30 متر نیز میرسد ولی به طور معمول بین 15 تا 20 متر ارتفاع دارد و بین 8 تا 15 متر گستردگی دارد و قطر تنه آن 150 سانتیمتر میباشد. ونوع پرورشی ان طی سال ها بلند نمی شود وکوتاه قامت ودرختچه بزرگی می شود

ریشه :

ریشه درخت انجیلی در سطح گسترش پیدا می کند ودر عمق فرو نمی رود وشکل رشد ریشه مزیت دیگری است که باعث خراب شدن تاسیسات زیر زمینی شهری نمی شود 

تنه :

تنه درخت مستقیم است ولی به دلیل همجوشی و پیوند فوق العاده تنه درخت در طبیعت با پاجوش ها وشاخه ها پایین جوش خورده وتنه درخت مستقیم وصاف درطبیعت مشاهده نمی شود نوع پرورشی ان عموماً تنه مسقیم وصاف هستند رنگ پوست تنه‌ در درختان جوان، خاکستری و در درختان مسن، تیره در برخی از درخت ها تنه خاکستری متمایل به زرد که رنگ برگ های خزان دیده طیف زرد است ودر بعضی رنگ تنه خاکستری متمایل به قرمز است که برگ ها در خزان طیف رنگی قرمز دارند پوست آن صاف وظریف است به صورت صفحه و ورقه جدا می‌شود. مثل تنه چنار پوست های سال قبل ریزش وجدا می شوند

شاخه:

شاخه های درخت دارای پیچ وخم ونامنظم است نسبت به تنه گسترش شاخه در گیاه افزایش چشم گیری دارد تاج گسترده وشاخه ها انبوه گیاه انجیلی را مناسب برای طراحی هنر مجسمه سازی ، توپیاری (Topiary) ،قیچی خورده ، همچنین پرورش وطراحی درخت باغ ،نیواکی (Niwaki) نموده صد ها درخت انجیلی در دنیا مخصوصا کشور های اروپایی فرم وشکل داده وبه فروش می رسد

برگ:

برگ های انجیلی، ساده،متناوب، بیضوی و پهن برگ و خزان پذیر، که برگ های پاییزه آن به طیفی از رنگ های قرمز ، زرد ،قهوه ای زیبایی دیده می‌شود. جوانه های انجیلی از سه فلس سیاه رنگ چرمی و خزی تشکیل شده‌است، برگ آن پایک- دار، نیم ریزان و با دمبرگی کوتاه به طول سه تا هشت میلی متر می‌باشد که در دو سمت آن گوشوارک باریک ، کرکدار و ریزانی قرار گرفته است.

رگ برگ های آن شانه‌ای و در حدود  ۶ تا ۸ جفت بوده و معمولا کمی فرو رفته به نظر می‌رسد، در صورتی که پشت برگ برجسته است وبرگ را موج دار نشان می‌دهد دو روی برگ خزی و با تارها و کرک پوشیده شده و به رنگ خاکستری است. دمبرگ آن کوتاه وپهنک برگ موج دار است رنک برگ ها در اوایل بهار حاشیه برگ بنفش است که در تابستان سبز تیره وبراق می شوند اندازه برگها بین 6 تا 15 سانتیمتر طول و بین 4 تا 10 سانتیمتر عرض دارند.

گل:

گل اذین درخت انجیلی دارای پایک کوتاهی است که به‌صورت “کاپیتول” قبل از بازشدن برگ در اسفندماه وبهار بر روی ساقه همان سال ظاهر می‌گردد و دارای  ۲ تا  ۶ گل می‌باشد. رنگ گل‌های آن از ارغوانی تا قرمز است. گلها دارای 4 کاسبرگ هستند و فاقد گلبرگ و پرچم میباشند.

میوه:

میوه این درخت کپسول خشک چوبی وتخم مرغی با دوتکه به قطر ده تا دوازده میلی متر با داخلی صیقلی و خارجی خشن می‌باشد که درون هر یک دو دانه نامتقارن و قهوه‌ای رنگ شفاف و بدون کرک دیده می‌شود.

تکثیر انجیلی:

تکثیر توسط پاجوش، بذر وقلمه های سبز بصورت تجاری وبه روش خوابانیدن زمینی وخوابانیدن هوایی جهت تهیه پایه بونسای امکان پذیر است

تکثیر توسط پاجوش:

درخت های انجیلی خودرو جنگل توسط ریشه جوش پاجوش ها تکثیرغیرجنسی نسل آینده را تدوام می دهند تکثیر آن در طبیعت به طریق جنسی وبذر بسیار اندک است. تحقیقات دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران در فایل ( PDF) نتیجه گیری می کند درخت در چه قطرسینه بیشترین پاجوش را تولید می کنند (در دانش جنگلداری قطر درخت را در راسته سینه انسان اندازه گیری می شود بر خلاف بونسای که قطر درخت از روی طوقه درخت اندازه گیری می شود) پس از مطالعه وتحقیق مشخص شد که درخت ها در قطر ۳۰تا۶۰ سانتیمتر بیشترین تولید پاجوش را دارد وتوصیه می کند برای حفظ بقای انجیلی از انقراض درخت ها در اندازه یاد شده مورد حفاظت قرار بگیرد

تکثیر توسط بذر:

روش کاشت بذر پس از جمع آوری بذر ها نیاز به تیمارگرمایی به همراه نوسانات دمایی بمدت پنج ماه دارد وسپس تیمار سرمایی در دمای چهار درجه سانتیگراد دارند روش تکثیر جنسی و کاشت بذر متداول نیست واز کاشت غیر جنسی قلمه استفاده می شود

تکثیرتوسط قلمه:

قلمه های چوبی و خشبی انجیلی ریشه دار نمی شوند قلمه های سبز یکساله که اواخر بهار در خرداد تهیه می شوند وبا تیمار هورمون ریشه زایی صد درصد ریشه زایی و تکثیر می شوند

مقاله(PDF) تحقیقاتی که در دانشگاه علوم کشاورزی ومنابع طبیعی ساری انجام پذیرفته وتاثیر غلظت های مختلف ایندول بوتیریک اسید (هورمون ریشه زایی)در ریشه زایی قلمه انجیلی تجربه شده به نتایج زیر رسیدن

نتیجه گیری 

با توجه به نتایج به دست آمده در تکثیر درخت انجیلی، استفاده از نوع قلمه تاثیر پر معنای داری باریشه زایی  

داشته است. قلمه های چوب چندسااله در حضور هورمون ریشه زایی نیز ریشه دار نشدند. همۀ قلمه های یکساله که در خرداد از شاخۀ نرم و آب ادار تهیه شده  

بودند ریشه دار شدند. بهترین ریشه زایی در قلمه هایی مشاهده شد که باغلظت 2000 میلای گرم در لیتر ایندول بوتیریک اسید تیمار شده بودند. باتوجه به نتایج حاصل برای تکثیر درخت انجیلی قلمۀ یکساله که از شاخه های نرم وعلفی در اواخر بهار به دست میآید، توصیه میشود.

تکثیر توسط خوابانیدن هوایی:

خوابانیدن هوایی برای طراحی درخت یافتن راهی است که بقول جان ناکا فقید برای دست یافتن به تنه ای بزرگ در زمان کوتاه است که درخت سه هزار ساله را در بیست وسه سال طراحی بکنید درخت انجیلی در خوابانیدن هوایی بسیار عالی جواب می دهد وریشه دار می شود در تصاویر زیر هنرمند بونسای وپیشکسوت آقای مهندس مصطفی نژاد تنه های قطور انجیلی را در مزرعه همیشه سبز خود در مدت یک سال تکثیر می کند

عکس از کانال تلگرام مزرعه همیشه سبز ریشه زایی درتنه قطور انجیلی

عکس بالا از صفحه اینستاگرام هنرمند بونسای وپیشکسوت آقای مهندس مصطفی نژاد که تنه را پس از ریشه زایی در شهریور هزار وسیصد ونود ونه جدا کرده

استفاده وکاربرد درخت انجیلی

انجیلی درخت زینتی است وکاربرد آن در زینت فضای شهری ،باغ وپارک است به دلیل چوب محکم وآهنی ، چوب انجیلی کاربرد صعنتی ندارد به همین دلیل در جنگل های شمال از دستبرد چوب بر ها در امان است از برگ وپاجوش های آن حیوانات وحشی واحشام دامدارن محلی تغدیه می کنند .دامدارن گل های گیاه را خوراک گاو ها می کنند برای شیر دهی بیشتر ازچوب آن برای تهیه ذغال وصنایع دستی استفاده می شود

درخت انجیلی بامزایا مثبتی که دارد درخت ایده آلی است برای کاشت فضاهای شهری هیچ گونه آفت وبیماری درخت را تهدید نمی کند ونسبت به خشکی وآلودگی ها شهری مقاوم است رشد ریشه ها در عمق نیست وبه تاسیسات شهری خسارت وارد تمی کند ارتفاع آن کوتاه وشاخساره مزاحم کابل های برق شهری نیست وزیبایی خیره کتده برگ ها در تمام فصول سال مخصوصا در پاییز که سنفونی از رنگ های گرم دارد متاسفانه در مناطق بومی ان شهر های حاشیه خزراستفاده از کاشت آن نمی کنند اما در مناطق معتدله قاره اروپا وامریکا به عنوان یک درخت زینتی کاربرد دارد

کاربرد مجسمه سازی ، درخت انجیلی توسط رشد انبوه شاخه ها ورشد مستقیم ساقه در هنر مجسمه سازی توپیاری کاربرد گسترده دارد وپرورش وطراحی آن ارزش افزوده درقیمت درخت دارد معمول انجیلی را در فرم مکعب مربع ،مکعب مستطیل، هرم طراحی می کند

کاربرد در طراحی نیواکی ،درخت باغ که اشتباه به آن بونسای باغی هم می گویند درنیواکی که کلمه ژاپنی است درخت های باغی راطراحی می کنند که در سادگی شکل وظاهری کهن سال درخت بگیرد درخت انجیلی با رشد سریع وشاخه های مواج پر از پیچ وخم توانسته نظر هنرمندان را جلب واز آن برای این سبک از طراحی درخت استفاده بکنند

در تصویر بالا شکل های درخت باغ نیواکی را نشان می دهد از درخت های خاص که شاخساره انبوه دارند در این فرم ها درخت طراحی می شود

درخت انجیلی به عنوان یک درخت زینتی ایده آل در مجسمه سازی باغی(توپیاری ونیواکی) به دلیل قیچی خور خوب ان در پرچین سازی ومرز بندی حاشیه محوطه وباغ ها می تواند مورد استفاده قرار بگیرد

بونسای انجیلی:

درخت انجیلی بنابرپرسش واظهارنظر هنرمندان بونسای شمال کشوراین درخت مناسب برای طراحی درخت بونسای است.در سالهای اخیر که پرورش بونسای در ایران رواج یافته بونسایکار های حرفه ای وآماتور در کشور جذب این درخت شدن وسعی در پرورش بونسای آنرا دارند .درخت انجیلی مورد توجه بونسایکار ها وهنرمندان جهان بونسای قرار نگرفته با اینکه در سراسر مناطق مرطوب معتدله جهان آسیا ،اروپا،استرالیاوامریکا انتشار یافته اما این درخت نتوانسته نگاه هنرمندان طراح درخت را بخود جلب بکند تعداد معدودی خارجی که روی آن کار کردن از آن بنام راش ایرانی نام بردن دلیل عدم استقبال در پرورش بونسای می تواند رشد مستقیم تنه وپوست صاف وزنانه آن باشد وساختار شاخه ها که پر از هرج ومرج است وشاخه گیری را مشکل می کند البته دلیلی که می تواند قانع کننده باشد غیر بومی، نبود این درخت به شکل خودرو درطبیعت باشد اکثر هنرمندان بونسای مشهور اروپا وامریکا گرایش به طراحی درخت های یامادوری شده دارند پایه های بونسای را از درخت های یامادوری شده انتخاب وخریداری می کنند دلایل هرچه باشد بونسای شاخص از انجیلی در اینترنت توسط جستجو نتوانستم پیدا بکنم شاخص ترین ها بونسای انجیلی هنرمندی مشهور ولفگانگ در سطح جهان است بخاطر بونسای های شوهین خود جوایز بسیاری در یافت کرده دیگری بونسای عکس اول ابتدای مقاله حاضر که از بونسای کار آماتور انگلیسی است که فکر می کرده درخت راش است وپس از عضو شدن درانجمن بونسای متوجه می شود که درخت چوب آهن ایرانی است سپس در مسابقات محلی انجمن درخت مقام اول را می آورد سالها پیش مطلب ان در نت بود ولی در زمان حال با جستجو نتوانستم به منبع دسترسی پیدا بکنم . آقای آرتور ژورا امریکایی چند ویدئو در یوتیوب در باره انجیلی ارایه داده اما من نتوانستم فیلم ها را نگاه بکنم یا اینترنت ضعیف است شاید هم به علت خرابی صفحه باشد عکس درخت های ایشان دراینترنت(تالارگفتگوی مجازی) هست که هرس ریشه وتوسعه یک انجیلی را نشان می دهد بونسای ها انجیلی در حد بونسای های هنرمندان کشورخودمان است

سبک بونسای انجیلی:

درخت آسوندار در تمام سبک ها بونسای قابلیت طراحی را دارد.درخت های پیروکهن سال انجیلی در جنگل های شمال محل رویش طبیعی در فرم خاص ویگانه رشد کرده وشخصیت درخت در حد وآستانه خیال وفانتزی وافسانه هستند.که در کمتر درختی دیده می شود. والتر پال درباره فرم درخت های طبیعی خود می گوید با الهام از سخن جان ناکا سعی کرده ام بونسای را شبیه درخت ها در طبیعت سبک بدهم نه اینکه درخت را مثل بونسای طراحی وسبک بدهم، پس بجز سبک ها معمول درخت انجیلی یامادوری شده که از مزایای آن درشمال کشور (یامادوری)است این پتانسیل را دارد که با الهام از درخت های کهن سال آن هنرمند بونسای طرح نو وابداعی از انجیلی طراحی و بنام بونسای ایرانی به جهان معرفی بکن

فیلم کوتاه شده تهیه درخت های یامادوری شده برای دیدن کامل فیلم در خزر بونسای روی لینک کلیک بکنید

یامادوری درخت انجیلی:

جهت تهیه درخت ونهال انجیلی می توانید آنرا از تولید کننده های گل وگیاه ویا فروشنده های پایه های یامادوری آن در اینترنت مثل تلگرام ،اینستاگرام وسایت های اینترنت جستجو بکنید.یا دربازار های گل وگیاه و مراکز باغ بونسای هاشهرتان اقدام بکنید همان گونه که توضیح داده شد درخت انجیلی توسط پاجوش ها به روش غیر جنسی تکثیر وتولید مثل می کند در اکثر باغ های روستا های شمال ودر زمین های مشترک برای چرا احشام روستا که ملک شخصی هستند درخت وپاجوش های درخت های جنگل رشد وقابل مشاهده هستند در باغ ها وملک های شخصی که در حاشیه جنگل قرار دارند با رشد ریشه درخت داخل مزرعه شده وباجوش ها از انها رشد می کند حال علاقه مندان بونسای وکار آفرین ها در کار بونسای بر خلاف پدر بزرگ وپدرانشان این درخت های مزاحم را باتبر قطع نمی کند انهارا از زمین خارج وبفروش می رسان نکته جالب در مورد این نهال های پاجوش عمر حقیقی وکوتوله ماندن آنها است بر اثر چرا احشام‌برگ ها وشاخه ها نرم خورده می شوند سالها رشد می کند وهر رشد توسط حیوانات هرس می شود وگاه توسط تبر کشاورز خورد می شوند اما ریشه ها وتنه های پاجوش رشد وقطور می شوند در حالی که اندازه های آنها زیر ۶۰ .۷۰ سانتیمتر است وگاه عمر بیست ساله به بالا دارنداین نهال های مزاحم وپارازیت توسط علاقه مندان بونسای در املاک وملک شخصی یامادوری می شوند وبفروش یا برای تعلیم بونسای استفاده می شوند پس تا اسم یامادوری درخت یا درخت های خودرو وجنگلی در گلدان دیدید فکر نکنید که این درخت از منابع طبیعی جمع آوری شده درخت انجیلی بومی شمال است ودر اکثر مناطق رویش آن در زمین های شخصی دیده می شود پس جمع آوری آن برای بونسای کار های شمال بدون استفاده از منابع طبیعی مقدور است چنانچه در مجموعه درخت های هنرمندان بونسای که مخالف یامادوری هستند مثل آقایان امید صدیقی ومهندس عبدالعلی دیده می شود

بونسای انجیلی مالک هنرمند بونسای آقای امید صدیقی -رامسر-مازندان -منبع عکس کانال هنربونسای

بونسای انحیلی مالک هنرمند بونسای آقای علیرضا عبدالعلی لشتو -رامسر-مازندران-باغ بین الملل منبع عکس کانال هنربونسای وباغبانی

دستورالعمل مراقب ونگهداری وپرورش بونسای انجیلی

در تهیه این بخش از مقاله از کمک بیدریغ هنرمندان بونسای شمال استفاده کردم ازتمام عزیزان صمیمانه تشکر می کنم

درختچه انجیلی محل کاشت پارک لاله تهران زمان کاشت قبل از انقلاب منبع عکس اینستاگرام

مکان نگهداری:

انجیلی گیاه مناطق مرطوب شمال کشور است نگهداری درخت درگلدان با زمین متفاوت است انجیلی در زمین بجز در شمال تعداد اندک در باغ های گیاه شناسی وبوستان های کشور مثل پارک لاله تهران یا باغ گل های اصفهان در زمین کاشته وبخوبی با شرایط اب وهوای سازگار شده ورشد قابل قبولی در زمین داشتند در تابستان گرماونبود رطوبت کافی هوا باعث سوختن حاشیه بعضی از برگ ها می شود اما در گلدان نگهداری ان اندکی دشوار است عدم رشد و سوختگی شدید برگ ها وازبین رفتن گیاه است چنانچه علاقه به نگهداری وداشتن بونسای انجیلی در مناطق غیر شمال دارید بونسای کامل آنرا بخرید که نیاز به رشد وطراحی آن نباشد .در نظر سنجی که پارسال در کانال پست کردم درصد بالا نتوانستن در آب وهوایی غیر از شمال کشور نگهداری بکنند و درخت گلدانی انجیلی خشک شده نظر سنجی شرکت کننده کافی نسبت به تعداد ممبر کانال نداشت ونمی تواند تمام واقعیت را از آن نتیجه گرفت .گلدان انجیلی را در فضای باز در بهار ،پاییز وزمستان در سایه ومکان پر نور یا آفتاب مستقیم نگهداری ودر تابستان در سایه درخت ها یا درمکان سایه وپرنور نگهداری می شود

نور ودما:

نور :بهتر است در آفتاب کامل قرار داشته باشد. برگ ها در پاییز زیبا والوان می شوند وبند گره ها کوتاه می شوند

در نیمسایه هم رشد میکند ولی در آفتاب کامل رشد بهتری خواهد داشت. گلدان را می توانید در فصل های خنک در مکان آفتابرو ودر روزهای گرم در سایه که بدور از آفتاب مستقیم مخصوصاً ظهر وبعدازظهر نگه داری شود

دما: دمای مناسب بین منفی ۳ تا ۱۶ درجه سانتیگراد است. در مناطق که دما های پایین صفر را در فصول سرد دارند از گلدان وگیاه در مقابل سرما محافظت شود.

سوختگی حاشیه برگ ها بر اثر عدم رطوبت هوا عکس از هنرمند بونسای آقای مجتبی شیرغلامی -خراسان شمالی -بجنورد عکس بزرگ نمایی شده منبع عکس

رطوبت وآبیاری:

آبیاری : انجیلی به خشکی خاک مقاوم است اما به کمبود رطوبت هوا حساس است وبرگ ها در شرایط هوا خشک حاشیه آنها دچار سوختگی می شوند آبیاری را هنگامی انجام بدهید که سطح خاک گلدان یک بند انگشت خشک شده باشد و به صورت متوسط کافی است.

این درخت مناسب برای مناطق معتدله و مرطوب است درمنطقه های خشک به روش های مختلف رطوبت هوا را برایش تامین بکنید دقت بکنید شرایط مرطوب هوا برای گیاهان رطوبت دوست آبیاری مرتب وپیش از نیاز گیاه نیست

ریشه های مویین انجیلی پس از دوسال درتعویض خاک عکس از هنرمند بونسای آقای مهدی برارنیا-مازندران-بابل

خاک،تعویص گلدان ،هرس ریشه:

هرس ریشه وتعویض خاک را در شمال کشور هر دوسال ویا سالی یکبار انجام می دهند زمان آن اواسط آبان تا اواسط آذر ماه ویا اواخر زمستان قبل از متورم شدن جوانه ها است در مناطق غیر شمال هرس ریشه را در اواخر زمستان انجام بدهید انجیلی نسبت به هرس ریشه ومقدار آن حساس نیست وهیچ گونه واکنش منفی نشان نمی دهد رشد ریشه ها موی است ریشه را به شکل دایره ومناسب با اندازه گلدان هرس بکنید 

خاک انجیلی در خاک های اسیدی ولومی شنی رشد بهتری دارد بونسایکار های شمال توصیه می کنند که در مخلوط خاک از خاک رس هم به مقدار کافی استفاده بکنید .چنانچه خواستید از دستورالعمل جدول خاک کتاب فنون بونسای جان ناکا استفاده بکنید گیاه نزدیک به آن گیاه راش است که در پیمانه های مساوی از شن+ماسه+ مالچ+ خاک استفاده می کند بطور کلی خاک گلدان بایستی زهکش، تهویه ،مواد غذایی ورطوبت را برای گیاه فراهم بکند تا زمان تعویض خاک در مرتبه بعدی با در نظر گرفتن این گزینه ها می توانید از هر خاک به اندازه کافی استفاده بکنید

کود یاری،تغذیه:

انجیلی گیاهان اسید دوست هستند. در خاک های اسیدی رشد بهتری دارند چنانچه از کود های اسید در کودیاری استفاده بشود خاک بستر اسیدی وگیاه بهترمواد مغذی راجذب می کند هر چهار هفته یکبار در فصل رشد کود آلی جامد (گرانول کود دیر رها شوند) استفاده کنید یا هر هفته از کود مایع حلال در آب کود کامل سه بیست کود۲۰-۲۰-۲۰ برای گیاه جوان که نیاز به رشد دارد استفاده کنید. در گیاهان بونسای شده که سبک گرفته از کود ها بافرمول کم ازت در بهار وتابستان واز کود های فاقد ازت در اواخر تابستان وپاییز که گیاه رشد دو باره را شروع می کند از کود ها پتاس وفسفر استفاده بکنید از فرمول کودی که فاقد ازت باشد سبب می شود شاخه ها آبدار وعلفی رشد نکنند ومیان گره ها وبرگ ها کوچک بمانند ودر خزان رنگ های الوان پاییزی بدرخشند اگر آبیاری قلیایی باشد در فصل رویشی گیاه یک یا دو قاشق غذا خوری سرکه را در ده لیتر آب حل بکنید ودر فصل رشد یک یا دو بار گیاه را با آن آبیاری بکنید بعد از خزان ودر زمستان نیاز به کود دهی ندارد

اثر رد سیم بندی روی تنه شاخه عکس از هنرمند بونسای آقای ابوذرکوزه گر -رامسر-مازندران

هرس شاخه، سربرداری شاخه، سیم بندی:

هرس ساختاری بونسای وشدید درخت انجیلی را دراواخر آبان تا نیمه اول آذر ویا اواخر زمستان قبل از تورم جوانه ها انجام می دهند (وقت جابجایی ویامادوری هم در این زمانها است ) سیم بندی را هر وقت از سال می توان انجام داد اما هنگامی که درخت فاقد برگ است شاخه ها مشخص وپیدا هستند در اواخر زمستان ویا پس از هرس برگ انجام بگیرید بهتر است. مراقب سیم بندی باشیدکه پس از رشد پوست درخت را زخم نکند زیرا زخم ها با گذشت زمان از بین نمی روند شاخه های انجیلی انحطاف پذیری خوبی دارند وبه آسانی شکسته نمی شوند پوست درخت بسیار ظریف است قبل از سیم بندی از رافیا، نوار پارچه نخی ،گونی کنفی یااز کش ها پهن خیاطی می توان استفاده کرد وسپس سیم بندی کرد. شاخه ها سریع خم نمی شوند می توانید پس از رشد وفشار سیم ها سیم بندی را باز ودو باره سیم بندی بکنید وچندین بار عمل را تکرار بکنید تا شاخه بدون زخم شدن واثر سیم به روی آن حالت بگیرد

اثر وزخم سیم به روی پوست شاخه عکس از آقای ابوذر گوزه گر ارتباط با ایشان در اینستاگرام

سر برداری:

هدف از تکنیک سر برداری کوتاه نگهداری بونسای وایجاد شاخه های درجه سه می باشد در بعضی از گونه ها با پینجینگ(نیشگون گرفتن جوانه)(پنسمان) انجام می گیرد با له شدن جوانه راس شاخه انرژی به سمت جوانه های جانبی می رود وشاخه های جانبی رشد می کنند.مثلاً در افرا بعد از رشد دوبرگ جدید جوانه راس را له می کنند در سوزنی برگ ها هم پنسمان استفاده می شود اما در برخی گونه ها از انجیلی سربرداری توسط قیچی پس از رشد شاخه های جدیدکه تعداد برگ ها ده عدد یا پنج میانگره رشد کردتوسط قیچی شاخه هرس و دو برگ یا یک برگ باقی می ماند با استفاده از این تکنیک در فصل رشد برگ ها کوچک وفاصله بند ها و میانگره ها کوچک می شود

پینجینگ /پنسمان

حذف و هرس انتهای شاخه‌های نرم، علفی و در حال رشد را كه به كمك انگشتان دست انجام ميگيرد را پنسمان گويند.برای اين کار جوانه انتهایی را با ناخن قطع می کنند و يا جوانه انتهایی را بين انگشتان فشار داده و له می کنند اين عمل موجب می شود که جوانه های جانبی رشد کرده و شاخه های جديد ايجاد کند

برگ درخت انجیلی در سال رویشی جدید در گلدان که بسیار بزرگ هستند منبع عکس هنرمند بونسای آقای هادی صف آرا که اظهار می کنند انجیلی در منطقه داراب ماندگاری ندارد ودر فضای باز به دلیل نبود رطوبت وگرما از بین می رود

هرس برگ:

کوچک شدن برگ ها از مشخصات خوب بونسای است بعضی از درخت ها توسط تکنیک های بونسای برگ ها بسیار کوچک می شوند ودر بعضی توسط تکنیک های بونسای، درخت تمایل ندارد که برگ ها آن کوچک بشود درخت انجیلی توسط هرس ریشه متوالی وهرس وسربرداری شاخه وهرس برگ در پروسه طراحی وطولانی شدن عمر گلدانی برگ ها بسیار ریز وکوچک می شوند در تحقیقات نشان داده شده که گونه های متفاوت انجیلی بعضی پهنک برگ کوچک دارند این گونه هاایده آل جهت طراحی درخت بونسای هستند تکنیک هرس برگ در زمان رکود درخت اوایل تابستان است هرس برگ توصیه می شود دربونسای جوان انجام بگیرد در بونسای ها کهن سال باعمر گلدان زیاد امکان خشک واز بین رفتن درخت است هرس در گیاه باعث عدم رشد رویشی می شود ولی هر نوع هرس نتیجه خوبی در بونسای دارد آنرا کوتوله ومینیاتوری می کند توسط هرس برگ برگ ها ریز می شود وجوانه های خفته بیدار وتعداد شاخه ها افزایش می یابددر اوایل دهه نود در وبلاگ بونسای توسط هنرمند پیشکسوت آقای حمید رنجبریان تکنیک کوچک شدن برگ انجیلی را شرح ونشان داده می توانید در وبلاگ ایشان بونسای مشاهده بکنید

در آپارات هرس برگ درخت انجیلی توسط هنرمند بونسای وپیشکسوت آقای مهدی ابراهیم پور (کاسپین بونسای) فیلم آن بار گذاری شده درصفحه اینستاگرام ایشان (کاسپین بونسای) درخت های انجیلی بسیار را طراحی وسبک های متنوع داده که قابل رویت هستند

آفات وبیماری:

گیاه انجیلی مقاوم بیماری و آفت آنرا تهدید نمی کند چنانچه در گلدان در شرایط مناسب داشت نگه داری شود دچار بیماری وآفت نمی شود

هنرمندان بونسای ایران ودرخت انجیلی

در انتهای مقاله خواستم گالری عکس های درخت انجیلی که طراحی هنرمندان ایران است ضمیمه بکنم مقاله طولانی شد وبسیاری از گفته های بونسای انجیلی نا نوشته دچار کمبود حجم در وبلاگ تلگراف شدیم گالری بونسای انجیلی وباقیمانده مطالب که هنرمندان بونسای لطف کردن وارسال کردن در قسمت دوم مقاله به سمع ونظر دوستداران بونسای میرسد

قسمت اول :

قسمت دوم:

مجله تخصصی بونسای وپنجینگ