Sinoplu Kinik: Diyojen

Sinoplu Kinik: Diyojen

Marsu

­čžá D├╝nyam─▒z─▒ ┼×ekillendiren Fikirler
ÔĆ▒´ŞĆ Ortalama Okuma S├╝resi 3 dk.

''E─čer B├╝y├╝k ─░skender olmasayd─▒m, Diyojen olurdum." - B├╝y├╝k ─░skender

Babas─▒n─▒n Sinop'ta sarrafl─▒k yapt─▒─č─▒ d├Ânemde d├╝nyaya gelen Sinoplu Diyojen, g├Âr├╝┼č ve ├žal─▒┼čmalar─▒yla sivil ya┼čam─▒n karma┼č─▒kl─▒klar─▒n─▒ ve entrikalar─▒n─▒ reddeden bir d├╝┼č├╝nce ekolu olan Kinizm'in ilham kayna─č─▒ olmu┼čtur. Diyojen'in fikirlerini yaz─▒ya ge├žirip ge├žirmedi─či hala tart─▒┼č─▒lan bir konudur. Ancak onun hayat felsefesine bak─▒l─▒rsa b├Âyle bir giri┼čimde bulunmayaca─č─▒n─▒ s├Âylemek m├╝mk├╝nd├╝r.

Olduk├ža basit bir ya┼čam tarz─▒n─▒n savunucusu olan Diyojen, kendi ├ž─▒karlar─▒ i├žin vatanda┼čl─▒k g├Ârevinlerini reddetmi┼čtir ve hem metafizi─če hem de filozoflar─▒n entelekt├╝el iddialar─▒n─▒ yeren bir tav─▒r sergilemi┼čtir. Mutlulu─ča ancak "do─čaya g├Âre ya┼čamakla" ula┼č─▒labilece─čine inanan Diyojen, bunun yaln─▒zca v├╝cudun temel ihtiya├žlar─▒n─▒ yerine getirerek m├╝mk├╝n olaca─č─▒n─▒ belirtmi┼čtir. Diyojen'in sald─▒rgan ve ilkel ya┼čam bi├žimi k├Âpek lakab─▒n─▒ almas─▒na neden olmu┼čtur. Platon da kendisine "Delirmi┼č Sokrates" demi┼čtir. Her konuda en basit yolu se├žmeyi tercih eden ve basit k─▒yafetler d─▒┼č─▒nda bir ┼čey giymeyi reddeden Diyojen'in, cinsel arzular─▒n ne kadar basit ve ├Ânemsiz oldu─čunu g├Âstermek amac─▒yla kalabal─▒klar─▒n ├Ân├╝nde mast├╝rbasyon yapt─▒─č─▒ da bilinmektedir.

Diyojen, ├Âzyeterlili─čin bireylere ├Âzg├╝rl├╝k ve mutluluk getirdi─čine inan─▒yordu. Fakat bu mutlulu─ča ula┼čmak i├žin s├╝rekli bir uygulama ve e─čitim gerekiyordu. Bu do─črultuda Diyojen, hayali, duygusal ve psikolojik sorunlar─▒ en aza indirmek i├žin ki┼činin m├╝lk, aile ba─člar─▒ ve toplumsal normlar─▒ terk etmesi gerekti─či savunuyordu. Bu ya┼čam bi├žiminin benzerleri Budizm ve Taoculukta da g├Âr├╝lmektedir.

Kinik kelimesi Yunancada k├Âpek anlam─▒na gelen "Kyon" kelimesinden t├╝retilmi┼čtir ve Diyojen'in takma ismine bir g├Ândermedir. Milattan sonra Kinizm ad─▒ alt─▒nda Diyojen'in ya┼čam bi├žimini benimseyen topluluklar ortaya ├ž─▒km─▒┼čt─▒r. Bu topluluklar, g├╝n├╝m├╝zde de ├žilecilik olarak bilinen g├Âr├╝┼č├╝ savunmu┼člard─▒r.

Kinizm Nedir?

Kinizm; zenginlik, g├╝├ž, ├╝n gibi insani olgular─▒ b─▒rakarak manevi doygunlu─ča ula┼čmay─▒ hedefleyen bir ya┼čam bi├žimidir. Kinizm, do─ča, ak─▒l, ├Âzyeterlilik ve ├Âzg├╝rl├╝k gibi kavramlar─▒ benimser ve bunun d─▒┼č─▒ndaki her ┼čeyi anlams─▒z bulur. Kiniklere g├Âre gelenekler de sa├žma bulunur ve alaya al─▒n─▒r.

Kiniklerin yayg─▒nla┼čt─▒─č─▒ d├Ânemde, ekonomik ve toplumsal problemler fazlaca g├Âr├╝lm├╝┼čt├╝r. Kinikler bu problemlerin olumsuz etkilerinin aile, arkada┼člar, k├╝lt├╝rel de─čerler ya da mal m├╝lkle de─čil; bireyin kendine yetmesiyle ve kendisinin efendisi olmas─▒yla azalaca─č─▒n─▒ ├Âne s├╝rm├╝┼člerdir.

Elinde fenerle Atina sokaklar─▒nda gezen Diyojen'e ''g├╝nd├╝z vakti ne diye fenerle geziyorsun'' diyenlere Diyojen'in ''adam ar─▒yorum'' dedi─či rivayet edilir. Bu olay onun fenerle ├Âzde┼čle┼čmesine neden olmu┼čtur.

Ayk─▒r─▒ fikirleriyle ve ├Âzg├╝n ya┼čam bi├žmiyle ├ža─čda┼člar─▒ndan olduk├ža farkl─▒ bir noktada olan Diyojen, B├╝y├╝k ─░skender'in de ilgisini ├žekmi┼č ve hayranl─▒─č─▒n─▒ kazanm─▒┼čt─▒r. Ancak, t├╝m krallar gibi B├╝y├╝k ─░skender'e kar┼č─▒ da umursamaz davranm─▒┼čt─▒r ve kendisine "dile benden ne dilersen" diyen B├╝y├╝k ─░skender'e ''g├Âlge etme ba┼čka ihsan etmem'' diyerek g├╝ne┼činin ├Ân├╝nden ├žekilmesini s├Âylemi┼čtir.

Diyojen'in hayata ve insanlara kar┼č─▒ tak─▒nd─▒─č─▒ tavr─▒, bilinen t├╝m filozoflardan farkl─▒d─▒r. Onun bu tarz─▒ g├╝n├╝m├╝zde bile kendisinden s├Âz edilmesine neden olmu┼čtur. Oysa o ne bir kral ne de bir siyaset├židir. O fikirlerinden ba┼čka hi├žbir ┼čeyi olmayan bir d├╝┼č├╝n├╝rd├╝r. Diyojen bug├╝n bile B├╝y├╝k ─░skenderle birlikte an─▒lmaktad─▒r. B├╝y├╝k ─░skender'in koskoca bir ordusu ve yard─▒mc─▒lar─▒ varken, Diyojen'in yaln─▒zca bir feneri ve bir f─▒├ž─▒s─▒ vard─▒.


­čôî D├╝┼č├╝n├╝rler Serisi - 1: Sokrates

­čôî D├╝┼č├╝n├╝rler Serisi - 2: Platon

­čôî D├╝┼č├╝n├╝rler Serisi - 3: Aristoteles

Ôťö´ŞĆ D├╝┼č├╝n├╝rler Serisi - 4: Diyojen

­čôî D├╝┼č├╝n├╝rler Serisi - 5: Thomas More

­čôî D├╝┼č├╝n├╝rler Serisi - 6: David Hume

Report Page