raft style bonsai
Bahman Khabazianمجله تخصصی بونسای وپنجینگ
سبک رافت،قایق
اصطلاح ژاپنی :Ikadabuki،ایکادابوکی
نام انگلیسی:Raft
در طبیعت گاهی اوقات یک درخت توسط عوامل طبیعی باد،طوفان،سیل وریزش کوه درختی ترک می خود وواژگون می شود ریشه قطع نمیشود درخت به زندگی ادامه می دهد ورشد می کند تنه افتاده وشاخه بنا بر طبیعت رشد رو به بالا رشد می کنند وگاه چندین درخت را می بینی که ازیک تنه واحد روی به آسمان دارند واین درختان را در کنار رودخانه ها که بر اثر طغیان دورخانه درختان ریشه کن وواژگون می شود می شود دید ویا در کوهستان وجنگل ها

در این سبک بیشتر درخت هنرمند را راهنمایی می کند تا هنرمند درخت را طراحی در رافت بشکل هامستقیم ، سینوسی،

۱-سبک رافت مستقیم/Raft, straight-lin
در این سبک از رافت ،قایق تنه درخت مستقیم سقوط کرده تنه دارای خم وپیچ ها بوده قسمت های ناودیس درخت با زمین وخاک در گیر شده وقسمت های طاقدیس ها در هوا معلق ماندن ریشه ها ایجاد وبر اثر گذشت زمان شاخه های تنه تبدیل به درخت شدن ویک گروه از درخت را شکل دادن

۲-سبک راف شاخه افتاده/Fallen branch
چشم انداز ازکاشت گروه وجنگل است که یک تنه یا شاخه از درخت بر اثر سنگینی وزن ویا عوامل طبیعی طوفان،رعد وبرق شکسته وبه مرور شاخه های تبدیل به درخت شدن واز درخت مادر مستقل هستند اما در خط تنه وریشه با هم مشترک هستند

۳-سبک رافت پل/Arch
شاخه درخت به شکل پل،طاق ،طاقدیسی شکل داده می شود بسیار از آثار هنرمندان بونسای چین که به آن پنجینگ می گویند از این سبک استفاده می کنند ومناطر وچشم انداز در حالتی شبیه پل است که دو ساحل رودخانه یا یک پرتگاه درمسیر جاده ای کوهستانی را به هم وصل کرده

۴-کلمپ رافت/Clump Raft
سبک کلمپ رافت نوعی ایجاد سبک گروه وکاشت جنگل است که تعدادی درخت توسط بذر یا قلمه وپاجوش های یک گیاه ایجاد می شود در این سبک معمولا درختان قطر های یکسانی دارند واریب به بیرون گلدان تنه ها هدایت می شوند سبک کلمپ جدا از سبک قایق وجنگل است ودر سبک های بونسای در سبک قایق طبقه بندی نشده توجه داشته باشید در بعضی منابع از آن کلمپ رافت نام بردن وماهیت ایجاد آن تقریباً شباهت به رافت وقایق دارد





روش ایجاد بونسای رافت از کتاب بونسای افرا ژاپنی بخش ساخت بونسای قایق اثر هنرمند ومعلم بونسای مرحوم پیتر آدامز انگلیسی- امریکایی است ابتدا درخت را انتخاب بکنید که دارای پیچ وخم وانحتا باشد شاخه های زیر را هرس بکنید

پس از هرس شاخه های زیر وپایین درخت، درخت را ازگلدان خارج کنید وریشه لخت بکنید در فصل مناسب ماه درختکاری اسفند ماه گلدان مناسبی اندازه درخت انتخاب بکنید چنانچه به گلدان دسترسی ندارید از جعبه یا سبد استفاده بکنید ناودیس ها را از زیر پوست ومقداری از چوب را بردارید واز هورمون ریشه زایی استفاده بکنید ودرخت را بکارید حدود پنج سانتیمتر از شاخه ها در قسمت پیچ ها را زیر خاک بکنید

بعد از گدشت یک یا دو سال قسمت های شاخه که با خاک در تماس بودن ریشه زایی می شود ریشه های درخت مادر را هرس وکم بکنید ودرخت را در گلدان مناسب وتخت بکارید چند سال شاخه ها را هرس نکنید تا تنه ها درختان منظره ایجاد بشود وسپس با هرس های شاخساره وسیم بندی درختان جدید را شکل بدهید
ایجاد بونسای سبک رافت
این قسمت از کتاب جان ناکا ترجمه فارسی وعکس ها از کتاب تکنیک های بونسای پی دی اف فرانسوی به خاطر کیفیت عکس ها وهم چنین از سایت مرکزیادگیری بونسای استفاده شده

تصویر اول،اقدام اول
درختی انتخاب بکنید که شاخه های آن یک طرفه باشد ودارای تعدادی شاخه بیشتر از سه شاخه باشد تنه همچنین دارای قوس وشبیه اس باشد قوس ها وانحناها باعث عمق در کاشت می شود تمام شاخه های کوتاه که کمتر از پنج سانتیمتر است قطع بکنید چنانچه بعضی از شاخه ها ضخیم ودر پایین شاخه ندارد آنهارا کوتاه کنید تا در آینده با ایجاد شاخه نمایی از یک درخت پیدا بکند

تصویر دوم اقدام دوم
پایین ،زیر و بالای درخت را مشخص بکنید تمام شاخه های زیر را هرس بکنید وقسمت قوس وانحنای های درخت را به سمت عقب گلدان وکاشت آن قرار بدهیدتا در کاشت وایجاد درخت ها پرسپکتیو وعمق ایجاد بشود

تصویر سوم اقدام سوم
توسط یک قطعه سیم طول تنه درخت را ببندید سیم بایستی بقدر کافی ضخیم باشد که بتوان تنه را با آن خم کرد سیم اشیل را باسیم های نازک به تنه محکم ببنیدید وازتنه بلند تر باشد برای راهنما شما در آینده از سیم مس وآلومینیم استفاده بکنید سیم آهن وگالوانیزه استفاده نکنید که بر اثر رطوبت زنگ خورده وپوسیده می شود واز بین می رود

تصویر چهارم ، اقدام چهارم
شاخه ها را هرس بکنید نسبت به طول وارتفاع هر شاخه از ۱/۲ یا۱/۳ ارتفاع تمام شاخه های پایین را هرس بکنید چند شاخه در قسمت های بالا باقی بگذارید ومثل یک پایه درخت با هر کدام از شاخه ها کارانجام بدهید در آینده این شاخه ها درختان کاشت رافت شما می شوند

تصویر پنجم ، اقدام پنجم
شاخه ها را سیم بندی بکنید وبه سمت بالا ونزدیک به هم اندکی عقب یا جلو قرار بدهید سعی کنید در یک خط وشانه به شانه هم نباشند

تصویر ششم، اقدام ششم
ازسیم ها نازک که تنه را سیم بندی کرده بودید استفاده وشاخه ها نزدیک به آنها را سیم بندی بکنید وشاخه ها تنه های آینده درخت ها را شکل بدهید

تصویر هفتم ،اقدام هفتم
پوست زیر شاخه ها را بردارید وهم چنین می توانید چوب هم بردارید مشابه به خوابانیدن هوایی ویا ایجاد قلمه پوست وچوب برداری بکنید محل را مرطوب واز هورمون ریشه زا استفاده بکنید

تصویر هشتم ، اقدام هشتم
درخت را از گلدان خارج بکنید ودرخت را در جعبه چوبی که از قبل آماده کردید بکارید شاخه اصلی را توسط سیم به کف جعبه یا گلدان بزرگ محکم و تثبیت بکنید از خاک مخصوص قلمه زدن استفاده بکنید سبک باشد ورطوبت را بخوبی حفظ بکنید تا ۶ سانتیمتر شاخه ها زیر خاک باشد توپی وخاک ریشه را دست کاری نکنید به همان شکل گلدان افقیربکارید وروی آنهم خاک بریزید

تصویر نهم ،اقدام نهم
معمولا هنگام خودابانیدن در فصل زمستان وقبل از بیدار شدن درخت ها است ولی در زمان های دیگر هم می شود اقدام به کاشت کرد اما زمان قطع کردن تنه از ریشه مادر هنگامی است که شاخه ها تولید ریشه کرده ومستقل از ریشه مادر بتوانند به زندگی ادامه بدهند یک یا دوسال تنه را قطع نکنید وبعد از اطمیان از تولید ریشه در زیر شاخه تنه اصلی را از ریشه درخت مادر قطع بکنید وزمان این کار قبل از بهار است

تصویر دهم ، اقدام دهم
پس از جدا کردن تنه را در گلدان کم عمق بکارید سعی بکنید تنه اصلی که خوابیده روی خاک در معرض دید باشد وشاخه ها را هرس نکنید با رشد درخت ها تنه ها شکل می گیرند ایجادعمق در تنه ها بسیار مهم است شاخه های بلند را درجلو ومتوسط ها کمی عقب و وسط منظره باشد وشاخه های کوچک در عقب کاشت قرار بگیرند


درکاشت گروه ورافت دقت بکنید که پرسپکتیو بسیار مهم است وبا سه فاصله نسبت به ناظر ایجاد می شود نمای نزدیک (اصطلاح ژاپنی Kinkei)درخت های بزرگ در قسمت جلو گلدان کاشته می شود،نمای مرکزی (اصطلاح ژاپنی Chukei) درخت ها متوسط در میانه وبعد از درخت های بزرگ کاشته می شود ونمای دور (اصطلاح ژاپنی Enki) که درخت های کوتاه در انتها وعقب گلدان نسبت به ناظر درنمای دور دست کاشته می شوند


نمای کاشت سبک رافت از بغل وجوانب بررسی بکنید هیچ کدام از شاخه ها (درخت های آینده) نباید جلو هم را بگیرید ودر یک خط باشند
گالری تصاویر سبک رافت
گالری زیبا ترین بونسای های سبک رافت که دهه ها از سن آنها گذشته زیبا هستند آنچه که بونسای را می سازد نگاه هنرمند آن وسپس گذشت زمان است این بونسای های زیبا یک شبه پدید نیامدن بلکه ده ها سال عمر گلدانی دارند ونسل ها از آنها نگه داری کردن پس چنانچه بونسای رافت را خواستید ایجاد بکنید اصول را رعایت بکنید وآینده آنرا در آینده های دور تصور بکنید
اکثر این بونسای های کار واثر هنرمندان چین وپیروان مکتب چین هستند





































قوانین ودستور العمل پنج سبک اساسی وبونجین
دستورالعمل وقوانین سبک دو تایی، دوقلو
بهمن خبازیان
مرداد ماه هزار وسیصد ونود ونه
۱۳۹۹/۰۴/۱۰