سیام شهریور
کانال نقدآگین— رام: روزشمار ایرانی معنادار
در چنین روزی به سال ۱۲۶۰ به دنبال عقد قرارداد آخال که توسط ایوان زینوویف[1] و مؤتمنالملک امضا شده بود، روسها سمرقند و بخارا را گرفتند.
روز یکشنبه سیام شهریور سال ۱۲۷۵ (۱۲ ربیع الثانی ۱۳۱۴ ق.) هم شیخ هادی نجمآبادی مراسمی برای چهلم مرگ میرزا رضای کرمانی برگزار کرد که امینالدوله سیاستمدار مشروطهخواه نیز در آن شرکت کرد.
در همین روز به سال ۱۲۸۷ مستبدین که در پی ریشهکنی مشروطه بودند سپاهی به فرماندهی عينالدوله به شهر تبريز فرستاده بودند. عینالدوله ۴۸ ساعت به مشروطهخواهان شورشی شهر مهلت داد تا تسلیم شوند و رهبرانشان را به باغ محل اقامتش خواست و به موعظه و نصيحت پرداخت تا از جنگ دست بردارند.
در ۱۳۲۱ مجلهی Life روی جلد خود عکس ملکه فوزیه را چاپ کرد و دربارهاش در مقام ملکهی ایران مطالب زیادی منتشر کرد.
در ۱۳۳۳ هم به دنبال کودتای ۲۸ امرداد لایحهی قرارداد نفت و کنسرسیوم بینالمللی از طرف دولت تسلیم مجلس شورای ملی شد.
در همین روز به سال ۱۳۷۰ هم ارمنستان از شوروی استقلال یافت.
حوادث تاریخی جهان
این روز در تاریخ جهان هم پرماجرا بوده است.
در چنین روزی به سال ۱۲۰۲ جوزف اسمیت[11] ادعا کرد الواحی زرین متعلق به تمدنی باستانی را یافته و فرقهی مسیحی خود را که بعدتر به آیین مورمون[12] تبدیل شد برای مبنای آن بنیان نهاد.
در ۶۳۹ مردم پروس در برابر استیلای شهسواران تُتُنی[2] سر به شورش برداشتند و تا چهارده سال بعد در برابر قوای این فرقه مقاومت کردند.
در ۱۱۷۱ سپاهیان انقلابی فرانسه نخستین حملهی قوای متحد ضدانقلابی دولتهای اروپایی را در نبرد والمی[3] پس زدند.
در ۱۲۳۹ طی جنگهای دوم تریاک سپاهیان متحد انگلیسی و فرانسوی در نبرد پالیکائو[4] بر چینیها غلبه کردند.
در سیام شهریور ۱۳۱۸ ارتش سرخ و ورماخت[5] همراه هم در برست لیتوفسک[6] پس از پیروزی بر لهستان رژه رفتند!
در ۱۳۴۳ مالتا از انگلستان استقلال یافت و در ۱۳۵۰ بحرین و بوتان و قطر به سازمان ملل متحد پیوستند.
در ۱۳۵۱ فردیناند مارکوس[7] نخستوزیر فیلیپین حکومت نظامی اعلام کرد و به دیکتاتور تبدیل شد.
در ۱۳۶۰ هم بلیز[8] از انگلستان استقلال یافت. در ۱۳۷۲ بوریس یلتسین[9] با انحلال پارلمان روسیه بحرانی سیاسی در کشور آفرید.
در ۱۳۸۷ انفجار یک کامیون پر از مواد منفجره در برابر هتل ماریوت[10] در اسلامآباد به مرگ ۵۴ تن انجامید.
در ۱۳۹۲ اعضای گروه الشباب به بازاری در نایروبی کنیا حمله بردند و ۶۷ نفر را به قتل رساندند.
در ۱۳۰۰ یک سیلوی ذخیرهی غله به خاطر واکنشهای شیمیایی غلبه با رطوبت و گرما در اوپاو[13] آلمان منفجر شد و پانصد ششصد نفر را به قتل رساند.
در ۱۳۱۲ سالوادور لوتِروث[14] مسابقات کشتی کچ موسوم به «نبرد آزاد» (Lucha Libre) را در مکزیک بنیان نهاد.
در ۱۳۱۶ ج.ر.ر تالکین[15] کتاب هابیتها[16] را، که اولین جلد از ارباب حلقهها بود، به چاپ رساند.
زادگان و رفتگان
نامدارانی که در این روز به دنیا آمدند عبارتاند از سلطان مراد پنجم (۱۲۱۹) و سلطان عبدالحمید دوم (۱۲۲۱) سلطانهای عثمانی، اچ جی ولز[17] داستاننویس آمریکایی (۱۲۴۵)، گوستاو هولست[18] آهنگساز آلمانی (۱۲۵۳)، قوام نکرومه[19] سیاستمدار اهل غنا (۱۲۸۸)، فریدون مشیری (۱۳۰۶)، لئونارد کوهن[20] آهنگساز کانادایی (۱۳۱۳).
رفتگان مهم این روز هم عبارتاند از ویرژيل[21] شاعر رومی (سال ۱۹ پیش از میلاد)، والتر اسکات[22] ادیب انگلیسی (1211)، و آرتور شوپنهاور[23] فیلسوف آلمانی (۱۲۳۹).
[1] Ivan Zinoviev
[3] Battle of Valmy
[4] Battle of Palikao
[5] Wehrmacht
[6] Brest-Litovsk
[7] Ferdinand Marcos
[8] Belize
[9] Boris Yeltsin
[10] Marriott Hotel
[11] Joseph Smith
[12] Mormonism
[13] Oppau
[14] Salvador Lutteroth
[15] J. R. R. Tolkien
[16] The Hobbit
[17] H. G. Wells
[18] Gustav Holst
[19] Kwame Nkrumah
[20] Leonard Cohen
[21] Virgil
[22] Walter Scott
[23] Arthur Schopenhauer
✍️ پژوهش و نگارش: شروین وکیلی | بازخوانی و ویرایش: بهنوش عافیتطلب [نقدآگین برخی تواریخ ارزشمند را افزوده و بعضن تصحیح یا حذف کردهاست].
رام (روزشمار ایرانیِ معنادار) کوششی است برای بازسازی تقویم روزشماری معنادار برای ایرانیان، به شکلی که مناسبتها و سالگردهای منسوب به روزها عینیتی علمی داشته باشد و زمان روزمره و معنازدودهی امروزینی که روزهایمان را پوچ و پوک ساخته را به توالیای معنادار از سالگردِ رخدادهای معنادار تبدیل کند. سه گوشزد در دربارهی طرح رام:
۱) تمام تاریخهایی که شناسهی میلادی (.م) یا پیشامیلادی (پ.م) ندارند به هجری خورشیدی محاسبه شدهاند.
۲) محتوای روزشمار رام نهایی نیست و تا پایان سال ۱۳۹۶ تکمیل میشود. هنگام نقل آن به طرح ارجاع دهید و این نکته را در نظر داشته باشید.
۳) اگر مناسبتی سراغ دارید که نادیده مانده، آن را همراه با نشانی مرجعش در تلگرام برایم بفرستید که در این طرح گنجانده شود:
@SherwinVakili