حق تقدم چیست
شرکت درصورتیکه اندوخته یا سود انباشته نداشته باشد و یا در صورتی که نخواهد از این محل برای افزایش سرمایه استفاده کند، در این صورت از محل آورده نقدی سهامداران، اقدام به افزایش سرمایه میکند. در این حالت از سهامداران خواسته میشود که مبلغی را برای افزایش سرمایه به شرکت پرداخت کنند، در واقع شرکت حق استفاده و حضور در این افزایش سرمایه را ابتدا به سهامداران میدهد و به آنها حق تقدم سهام تخصیص میدهد. درصورتی که سهامداران تمایل به شرکت در این افزایش سرمایه را داشته باشند، مبلغ مذکور را بهحساب شرکت واریز میکنند.
چگونه حق تقدم سهام خود را به سهم تبدیل کنیم؟
درصورتی که سهامدار بخواهد حق تقدم خود را به سهم تبدیل کند، لازم است در یک بازه ۶۰ روزه، مبلغ اسمی سهام را معادل حق تقدمی که در اختیار دارد به حساب شرکت پرداخت کند و فرم شرکت در افزایش سرمایه را تکمیل نماید. تمام اطلاعات اعم از زمان دوره پذیره نویسی ۶۰ روزه، شمارهحساب شرکت و فرم افزایش سرمایه در سایت کدال اطلاعرسانی میشود.
نکته: ارزش اسمی یا ریالی، قیمتی است که بر روی هر برگه اوراق بهادار یا اوراق قرضه چاپ و منتشر میشود و در ایران ارزش اسمـی هر سهم ۱۰۰۰ ریال است. درج ارزش اسمی در برگه سهام به این معنا نیست که سهم موردنظر به قیمت ارزش اسمی به فروش رود؛ بلکه ممکن است به دلایل مختلف نظیر وضع بازار و شرایط شرکت، سهم با قیمت بیشتر یا کمتر از ارزش اسمی فروخته شود.
پس از پرداخت مبلغ اسمی، تبدیلشدن حق تقدم به سهام چقدر زمان خواهد برد؟
پس از پرداخت مبلغ اسمی و بعد از اینکه افزایش سرمایه شرکت در سازمان بورس و اداره ثبت شرکتها به ثبت رسید، پروسه تبدیل گواهی حق تقدم به سهم، حدود ۴ الی ۶ ماه زمان خواهد برد که به صورت خودکار صورت میگیرد و به پرتفوی سهامداران اضافه میگردد.
سهامدار برای پرداخت مبلغ اسمی میتواند از دو روش اقدام نماید:
روش اول لازم است به سایت codal.ir مراجعه کند و پس از جستجوی آگهی مربوط به افزایش سرمایه در این سایت، شماره حساب شرکت را جهت واریز مبلغ اسمی دریافت نماید و پس از پرداخت، فیش واریزی را برای امور سهام شرکت موردنظر فکس کند
روش دوم سهامدار با امور سهام شرکت تماس میگیرد و شماره حساب را دریافت و فیش را برای آنها فکس میکند.
چگونه حق تقدم سهام را، قبل از تبدیلشدن به سهم بفروشیم؟
درصورتیکه سهامدار تمایلی نداشته باشد در افزایش سرمایه شرکت کند و حق تقدم خود را به سهم تبدیل کند، این امکان وجود دارد که حق تقدم سهام خود را بفروش برساند. این حق تقدمها در بازه ۶۰ روزه در بازار قابل معامله هستند. در این حالت، افرادی که سهامدار نبودهاند نیز میتوانند این حق تقدمهای سهام را خریداری کنند و یا افراد سهامدار، تعداد حق تقدم خود را افزایش دهند.
دامنه نوسان حق تقدم سهام برای شرکتهای بورسی و فرابورسی به چه میزان است؟
دامنه نوسان حق تقدم سهام برای شرکتهای بورسی، دو برابر سهم اصلی (%۱۰±) است بهعبارتدیگر این نماد در طی یک روز، میتواند بین مثبت ۱۰ درصد و منفی ۱۰ درصد نسبت به قیمت پایانی روز قبل خود، نوسان داشته باشد. همچنین دامنه نوسان برای شرکتهای فرابورسی، برابر دامنه نوسان سهم اصلی (%۵ ±) است.
حق تقدم استفادهنشده به چه معناست و با چه ریسکهایی مواجه است؟
هنگامیکه سهامدار در بازه زمانی ۶۰ روزه، برای پذیره نویسی اقدام نکند و یا در آن بازه تعیینشده اقدام به فروش حق تقدم سهام خود نکند، در این صورت این حق تقدمها را حق تقدم استفادهنشده نامگذاری میکنند. در چنین حالتی شرکت، حق تقدمهای استفادهنشده را به فروش میرساند و وجه حاصل از فروش را پس از کسر هزینههای مربوطه در بازه زمانی معمولاً یکماهه بهحساب سهامداران واریز میکند.
فروش حق تقدم استفادهنشده چه ریسکهایی برای سهامدار دارد؟
- مالکان حق تقدم سهام در قیمت فروش دارایی خود نقشی ندارند، ولی سعی شرکت در آن است که در تعیین قیمت فروش این حقتقدمها بهصورت منصفانه عمل نماید.
- از زمان پایان مهلت پذیرهنویسی تا زمانی که شرکت بخواهد وجه حاصل از فروش حق تقدمهای استفادهنشده را به سهامدار پرداخت کند، دارایی مذکور فاقد قابلیت نقد شوندگی خواهد بود.
- چنانچه سرمايهگذار براي مدت طولاني از وضعيت دارايي خود بيخبر باشد، برای دسترسي به اطلاعات مرتبط با مطالبات ناشي از فروش حقتقدمهاي استفادهنشده باید با امور سهام شرکت تماس بگیرد.
چگونه میتوان حقتقدمهای استفادهنشده را خریداری کرد؟
بعد از اتمام دوره ۶۰ روزه پذیرهنویسی، با اعلام قبلی توسط شرکت، یک روز برای خرید و فروش حقتقدمهای استفادهنشده تعیین میشود. سهامدارانی که قصد خرید حقتقدمهای استفادهنشده را دارند باید علاوه بر مبلغ خرید حقتقدمها، مبلغ اسمی به ازای هر سهم را در سامانه آنلاین خود واریز کنند.
اگر حق تقدم خریداریشده از بازار، از نوع حق تقدم استفادهنشده باشد، آیا امکان فروش دارد؟
درصورتی که حق تقدم سهام خریداریشده از نوع استفادهنشده باشد، قابلیت فروش در بازار را ندارند؛ که در این حالت کارگزار بابت هر سهم خریداریشده، مبلغ اسمی را از حساب سهامدار برداشت میکند. در واقع فرد سهامدار لازم است بهاندازه مبلغ اسمی هر سهم خریداریشده، در حساب کارگزار خود وجه کافی داشته باشد.
این مطالب را حتما بخوانید: افزایش سرمایه