برای آرزوهای از دست رفته کودکان سرزمینم؛ "پارو میزنم، صعود میکنم، ادامه میدهم"
لیلارزاقی
جامعه نو: قصه کودکیهای از دست رفته، روایت آرزوهایی است که تازه بالغ شده ، دود شدند و به هوا رفتند. حکایت لبخندهایی است که خشکیده شدند در آینه و شمعدان عروسی .. در گونه های سرخاب شده رنگ و رفته و در لباس عروس و دامادی که به اجبار بر قامت کودکیشان دوخته شده. هر چند سال هم که بگذرد، فراموش نمیکنند که جبر زمانه به حکم فرهنگ و قانون و فقر، چه چوب حراجی بر آرزوهای کودکیشان زد..
اینها تمام دغدغه هاییست که "احمد شعبانی فرد" را ترغیب میکند با هر بهانهای"نه به ازدواج کودکان" را فریاد بزند. یک بار با پیموندن عرض 650 کیلومتری دریای خزر و حالا با عبور از برف و سرما و صعود به قله توچال با شعار "لغو ازدواج کودکان همین امروز"..
برای احمد، نه گفتن به ازدواج کودکان نه یک شوی تبلیغاتی برای خوشامد فالوورهای اینستاگرامی که یک مسولیت بزرگ اجتماعی است. مسولیتی که هر بار و با ثبت هر رکوردی به او یادآوری میکند، با وجود تمام ناملایمتها و همراه نبودنها، این راه پایانی ندارد.
تلاش بی پایان برای بازگرداندن حق کودکی
خبر صعود احمد شعبانی فرد ورزشکار پرافتخار ایرانی، به قله توچال با شعار "نه به ازدواج کودکان" همین چند روز پیش در شبکه های اجتماعی منتشر شد. گرچه خبرهایی از این دست که بیشتر فرهنگ ساز و مطالبه محور است و با سروصدا و حاشیه های سرگرم کننده همراه نیست ، توسط رسانه های موج سوار حال حاضر ایران کمتر پیگیری میشود، اما فعالان مدنی را دلگرم میکند به ادامه تلاش برای لغو قوانین نقض کننده حق کودکی..
احمد شعبانی فرد را بسیاری با ثبت رکورد سه گانه آبهای آزاد جهان، با شعار "لغو کار کودک همین امروز و بهداشت و درمان رایگان برای کودکان کار" میشناسند. ورزشکاری که در سالهای اخیر بارها حرکتهای بزرگ ورزشی خود را با مسولیت های بزرگتر اجتماعی گره زد تا افکار عمومی را نسبت به آنچه با عنوان "نقض حق کودکی" میشناسیم، حساس کند. در تازه ترین اقدام و همزمان با رد طرح ازدواج دختران زیر 13 سال در مجلس ایران، شعبانی فرد تلاش کرد تا اعتراض خود را با صعود به قله توچال و نصب بنری بر فراز این قله با مضمون "پافشاری بر لغو ازدواج کودکان" ابراز کند. شعبانی فرد در گفتگو با جامعه نو میگوید: " شانزدهم بهمن ماه، با شعار نه به ازدواج کودکان و مطالبه قانونگذاری برای احترام به حق کودکی، تصمیم گرفتیم با یک تیم کوهنوردی به قله توچال صعود کنیم. به خاطر برف و کولاک زیاد، تصمیم گرفتیم به صورت تیمی این کار رو انجام بدیم تا برای کسی مشکلی پیش نیاد ولی متأسفانه چند ساعت قبل از حرکت، تصمیم تیم عوض شد.."
عدم همراهی تیم کوهنوردی مانع نشد تا شعبانی فرد به راهش ادامه ندهد." دلیلش رو نپرسیدم و به راه خودم ادامه دادم. با این که میدونستم راه پر خطر و سختی هست ولی این ریسک رو انجام دادم و تو مسیر همش میگفتم اگه اتفاقی هم بیفته با رضایت کامل هر ریسک و خطری رو میپذیرم، به این امید که شاید این قانون اشتباه عوض بشه. خوشبختانه تمام مسیر رو با هر مشکلی که بود به انتها رسوندم . وقتی به نوک قله رسیدم، بنری که شعار نه به ازدواج کودکان روی اون نقش بسته بود رو به عنوان نمادی برای مخالفت با روند رسیدگی به طرح ممنوعیت ازدواج کودکان در مجلس به احتزاز درآوردم تا شاید این حرکت تاثیری بر قانونگذاران و مسولین داشته باشه."
تصمیم گرفتم صدای کودکان باشم
همکاری پیوسته او با نهادهای مدنی حوزه کودک باعث شده تا تقریبا تمام حرکتهای ورزشی او با مطالبه یک حق اجتماعی به خصوص برای کودکان همراه شود. شعبانی فرد درباره تلفیق ورزش با فعالیتهای اجتماعیش و اثرگذاری حرکتهایی از این دست میگوید:"اگر دوستانم که در زمره فعالان مدنی حوزه کودک هستند نبودند، حتماً من به تنهایی توانایی این فعالیت ها را نداشتم . اگر تجربه و ایده ای پشت این حرکتها نبود، شاید من هم ورزشکاری میشدم که ورزش رو برای ورزش انجام میداد. داستان کار من از اینجا شروع شد که من توانایی ورزشی خودم را به چشم یک هنر نگاه کردم و به خودم گفتم این هنر رو میتونم برای خودم خرج کنم و میتونم با این توانایی صدای مشکلات قشر خاصی از جامعه بشم که نمیتوانند از حق خودشون دفاع کنند و حتی نمیتوانند مشکل خودشان را بیان کنند. این گونه شد که تصمیم گرفتم هنر خودم را در قالب فعالیت اجتماعی انجام بدهم و ورزش اجتماعی را استارت زدم."
به گفته او در بحبوحه مشکلات و آسیب های اجتماعی اینکه به عنوان یک فعال دغدغه مند اجتماعی، تلاش کنید صدای چه قشری باشید مساله مهمی است که باید در ارتباط با آن تامل کرد. " بین تمام بی عدالتیها و مشکلات اجتماعی، مسائل و مشکلات کودکان ذهنم رو به شدت درگیر کرد. رکورد اولم که شنای عرض دریای خزر بود با شعار تحصیل رایگان برای همه کودکان بود ، رکورد دومم سه گانه از دریای شمال تا جزیره کیش با شعار لغو کار کودک و خدمات درمانی و بهداشتی رایگان برای همه کودکان بود.
او اولین رکوردش را در راستای لغو ازدواج کودکان خرداد ماه 97 به ثبت رساند. " وقتی اخبار نگران کننده ازدواج کودکان زیر 18 سال از سوی سازمان بهزیستی منتشر شد تصمیم گرفتم این بار با شعار ممنوعیت ازدواج کودکان زیر 18 سال رکورد جدیدی را به ثبت برسانم. این بار عرض دریای خزر به مسافت 650 کیلومتر را طی 8 روز شنا کردم و با گذشتن از استانهای مازندران ، گیلان و گلستان وارد بندر ترکمن شدم. خوشبختانه ثبت این رکورد نیز بازتاب بسیار زیادی داشت ."
شعبانی فرد اضافه میکند: چند ماه بعد از همان رکورشکنی، لایحه ازدواج کودکان که مرتب امروز و فردا میشد برای تصمیم گیری به مجلس رفت و ما به شدت امیدوارم بودیم که سن ازدواج در مجلس تغییر کنه. اما متاسفانه این طرح بعد از کلی سر و صدا رد شد و این خبر مثل آب سردی بود بر سر فعالین حقوق کودکان و حقوق بشر که سالهاست در حال تلاش برای بالابردن حداقل سن ازدواج هستند.
شعبانی فرد اما میگوید درست است که این طرح رد شده اما تلاشهای ما و فعالین حقوق کودک برای لغو ازدواج کودکان باید ادامه داشته باشد تا به نتیجه مطلوب برسیم.
چندی پیش بود که طیبه سیاوشی در توئیتر خود خبر داد که کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس این طرح ممنوعیت ازدواج دختران زیر ۱۳ سال را «به طور کلی» رد کرده است. به گفته سیاوشی، دلایل مخالفان «بیشتر مسائل فقهی و شرعی» اعلام شده و آنان این طرح را «کپیبرداری از طرحهای غربی» خوانده اند!