تخلف در انتخابات ریاستجمهوری ۸۴
آرش بهمنی
مهدی #کروبی در نامه اخیر خود به آیتالله #خامنهای، به بحث انتخابات ریاستجمهوری سال ۸۴ و تخلفهایی که در جریان آن رخ داد، اشاره کرد. انتخاباتی که منجر به روی کار آمدن محمود احمدینژاد شد.
در آن انتخابات چه اتفاقهایی رخ داد؟
۱. نهمین دوره انتخابات ریاستجمهوری هفت نامزد داشت: محمود احمدینژاد، محمدباقر قالیباف، مهدی کروبی، علی لاریجانی، مصطفی معین، محسن مهرعلیزاده و اکبر هاشمیرفسنجانی (محسن رضایی در روزهای آخر کنار رفت)
۲. پیش از برگزاری انتخابات شورای نگهبان، معین و مهرعلیزاده را ردصلاحیت کرد. بعد از نامه غلامعلی حدادعادل (رییس وقت مجلس) به آیتالله خامنهای، رهبر ایران دستور داد صلاحیت این دو تایید شود (http://aftabnews.ir/vdce.f8nbjh87z9bij.html )
۳. مصطفی معین و حامیانش اعلام کردند که دستور آیتالله خامنهای «حکم حکومتی» نبوده و پس از برگزاری همایشی در نهایت (و با وجود بعضی انتقادها) تصمیم گرفتند به عرصه رقابت بازگردند (https://goo.gl/vKVGnM )
۴. در نهایت انتخابات برگزار شد و در دور اول اکبر هاشمی رفسنجانی (۶,۱۵۹,۴۳۵) و محمود احمدینژاد (۵,۷۱۰,۳۵۴) به دور دوم رفتند. مهدی کروبی با حدود هفتصد هزار رای کمتر از احمدینژاد (۵,۰۶۶,۳۱۶)، در رتبه سوم قرار گرفت و از راهیابی به دور دوم بازماند
۵. اتفاقهای رخ داده در جریان انتخابات باعث شد دستکم سه نامزد (هاشمیرفسنجانی، کروبی، معین) به شکل رسمی درباره سازماندهی آرا، دخالت نهادهای نظامی در انتخابات و … هشدار دهند
۶. این اعتراضها به ستاد احمدینژاد هم رسید. ابوالحسن فقیه (قائممقام ستاد احمدینژاد) گفته بود: «این ستاد، اطلاعات و مستندات دقیقی در اختیار دارد كه حاكی از این است كه احمدینژاد در مجموع آرای ماخوذه در كل كشور بیشترین رای را به خود اختصاص داده و در جایگاه اول قرار دارد...
... احمدینژاد حتی ۶۰,۰۰۰ رای بیشتر از دیگر كاندیدای راهیافته به مرحله دوم به خود اختصاص داده است».
(لینک: https://www.isna.ir/news/8403-13103/ …)
۷. هاشمیرفسنجانی ضمن گلایه از «کج سلیقگیها و بددلیهای برنامهریزی شده» و «تخریب نامزدها» نوشت این مسایل «در متن برگزاری انتخابات به برخی "دخالتهای سازمانیافته در هدایت آرا" انجامید و معلوم نیست این رویه ناصواب اگر نهادینه شود، رو به کجا خواهد برد؟» (https://www.isna.ir/news/8403-13212 )
۸. مهدی کروبی هم در نامهای به آیتالله خامنهای خواستار رسیدگی به «دخالتهای غیرقانونی و تلاشهای غیرمجاز بخشهایی از سپاه و بسیج که بر سرنوشت انتخابات تاثیر داشته است» شد. او همچنین به «حمایت»های «مجتبی خامنهای» از «یکی از کاندیداها»، «فعالیت ایشان به نفع یکی از کاندیداها»...
۹. ... و «رفتوآمد به ستاد انتخاباتی آن کاندیدا [قالیباف]» اشاره کرد. کروبی اعلام کرد از همه سمتهای حکومتی خود (از جمله عضویت در مجمع تشخیص مصلحت نظام و مشاور رهبر ایران) کنارهگیری میکند
(http://www.bbc.com/persian/iran/story/2005/06/050619_karoubi-objection.shtml …)
۱۰. کروبی در یک کنفرانس خبری نیز با تفصیل بیشتری از اتفاقهای رخ داده در انتخابات و برنامه خود برای آینده سخن گفت. (https://www.isna.ir/news/8403-12625 )
۱۱. مصطفی معین در بیانیه خود پس از انتخابات نوشت: «جهتگیری خاص و سازمانیافتهای سلامت این انتخابات را هدف قرار داد. ارادهای قاهر... باب سازماندهی برخی نهادهای نظامی و حمایت دستگاه نظارتی انتخابات را گشود» (https://www.isna.ir/news/8403-12662 )
۱۲. شورای هماهنگی جبهه اصلاحات هم در بیانیه خود با انتقاد از «استمرار مداخلات ناصواب برخی ارگانهای نظامی و شبهنظامی» در انتخابات و اشاره به «همراهی و مساعدت بخشهایی از نهادهای نظارتی» از «مسئولین عالیرتبه نظام» خواست به این مساله رسیدگی کنند (https://www.isna.ir/news/8403-13213 )
۱۳. از جمله مسایل مورد اشاره منتقدان، اعلام نتیجه انتخابات از سوی شورای نگهبان بود که با اعتراض سخنگوی وزارت کشور (https://www.isna.ir/news/8403-12263.31652 …) و رییس ستاد انتخابات (https://www.isna.ir/news/8403-12388.31665 …) مواجه شد
۱۴. سخنگوی وزارت کشور درباره دخالت نهادهای نظامی گفت: «تخلفات مربوط به قبل از انتخابات و در ساماندهی آرا بوده است… برخی از سازمانهای مشخص در سازماندهی آرا نقش داشتند ... در انتخابات دخالت و چهرهی آن سازمان را ملکوک کردند. امیدواریم ستاد کل نیروهای مسلح با آنها برخورد کند»
twitter.com/ArashBahmani/status/958754317246304256
۱۵. کمیته ویژه منتخب رییسجمهوری، دو روز پیش از برگزاری دور دوم انتخابات: «از ۱۰۴ مورد پرونده تخلف مربوط به مرحله اول انتخابات... ۲۶ مورد منجر به بازداشت متخلفان شده است... ۴۴ پرونده برای عناصر وابسته به یكی از تشكیلات نظامی در ردههای مختلف» تشکیل شده
(https://www.isna.ir/news/8404-00403 )
۱۶. علی مطهری: «[هاشمیرفسنجانی] معتقد بود که انتخابات ۸۴ مهندسی شده. بعدا شکایت هم کرد و به من گفت که "۱۱۰ نفر از فرماندهان نظامی" در دادگاه به خاطر دخالت در انتخابات محکوم شدند و دیدیم اگر بخواهد حکم اجرا شود خیلی برای نظام بد میشود و گذشتیم» (https://goo.gl/3G8NqV )
۱۷. در روز انتخابات علی میرباقری، بازرس ویژه انتخابات وزارت کشور «دو ساعت در یكی از شعب و دو ساعت و نیم در كلانتری نازیآباد» بازداشت شد. به گفته میرباقری در نازیآباد و عبدلآباد «در اكثر شعب ناظران كار اجرایی را انجام میدادند، شناسنامهها كنترل نمیشد...
۱۸. ... و افراد بدون كنترل بعد از ورود به شعب رای میدادند». (https://www.isna.ir/news/8404-01009 )
۱۹. جعفر حبیبزاده، مدیركل دفتر حقوقی وزارت كشور، به «دخالت نهادهای نظامی و یا تخلفات مجریان و ناظران، مثلا در عدم مهر كردن شناسنامهها كه امكان رای دادن چندباره با یك شناسنامه را فراهم آورده» اشاره کرد
(https://www.isna.ir/news/8404-08006 )
۲۰. بعدها محمدباقر ذوالقدر (از فرماندهان سپاه) از «عملیات چندلایه وپیچیده» در سال ۸۴ برای پیروزی انتخابات سخن گفت. مهدی محمدی هم در روزنامه کیهان از نقش «حوزه های شهری و روستایی مقاومت بسیج» در «رایسازی» خبر داد
۲۱. هاشمیرفسنجانی درباره دور دوم انتخابات گفته بود: «مرحله دوم، استاندارها - که همه اصلاحطلب بودند - کار را به کلی رها کردند. اصلا کاری نداشتند به انتخابات؛ هر چه خواستند در صندوق ریختند و هر چه خواستند خواندند»
۲۲. محمد هاشمی، برادر هاشمیرفسنجانی، بعدها گفت: «معتقدم [در انتخابات ریاستجمهوری ۸۴] از ابزار غیر رایی استفاده شد، حال اسمش را هر چه میخواهید بگذارید من دست کاری در آرا، تعویض رای و استفاده از امکانات دولتی در انتخابات را ابزار غیر رایی میدانم»
منبع:
https://twitter.com/ArashBahmani/status/958761404684750848
📡 @VahidOnline