بیست و ششم امرداد
کانال نقدآگین— رام: روزشمار ایرانی معنادار
#در_چنین_روزی به سال ۱۲۷۱ هجری خورشیدی (۲۲ محرم ۱۳۱۰ ق.)، قحطی تهران باعث شد ۲۰ هزار تن از مردم شهر برای خواندن دعا و ندبه به شاه عبدالعظیم بروند.
شانزده سال بعد، مشروطه در کشور جایگیر شده بود و مردم در برابر بلاهایی از این دست، فعالتر واکنش نشان میدادند؛ نمونهاش آن که دوشنبه ۲۶ امرداد سال ۱۲۸۷، مجاهدان مشروطهخواه به سرکردههای عشیرهای راهزن که با مستبدان دست به یکی کرده بودند حمله کردند و نایب علی و نایب محمد اهرابی را در جنگ کشتند.
۲۶ مرداد ۱۳۶۹ اولین گروه اسرای ایرانی، حاصل از جنگ ایران و عراق به ایران بازگشتند. در ادامه توافق آزادسازی اسرا، اسرای عراقی نیز به کشور خود بازگشتند.
عکس، زن جوانی را نشان می دهد که در هنگام بازگشت آزادگان، آخرین امیدهای او در حال از دست رفتن است. فکر می کرد آخرین اسیری که بر می گردد لابد همسر اوست اما غمگین است بسان همان مادری که آخرین سرباز بازگشته از جنگ، فرزند او نیست.
حوادث تاریخی جهان
این روز در تاریخ جهان با رخدادهایی پرتنش در دین مسیحیت مصادف بودهاست. در سال ۸۷۷ هجری خورشیدی، چزاره بُرجیا[1] پسر پاپ الکساندر ششم[2]، اولین کسی در تاریخ شد که از مقام کاردینالی استعفا داد و همان روز، از طرف لویی دوازدهم (شاه فرانسه)، دوک والنتینوا[3] شد.
در ۹۳۹ کیش پروتستان در اسکاتلند چیره شد و مذهب کاتولیکی را طرد کرد و در ۹۶۴ در جریان جنگهای هشتاد ساله، نیروهای اسپانیایی آنتورپ[4] را گرفتند و نیمی از جمعیت صد هزار نفرهی این شهر که پروتستان بودند از کاشانهشان به سمت شمال گریختند.
رخدادهای سیاسی چشمگیری هم در این روز واقع شدهاند.
در ۱۰۹۶ نیروهای اتریشی که زیر فرمان اوژن اهل ساووی[5] میجنگیدند، پس از یک ماه، بلگراد را فتح کردند و این شهر از عثمانی جدا شد.
در ۱۳۲۴ سوکارنو[6] و محمد حتا[7] استقلال اندونزی را اعلام کردند و به این ترتیب انقلاب برای راندن استعمارگران هلندی آغاز شد.
در ۱۳۶۷ ضیاءالحق رئیسجمهور پاکستان در یک سانحهی هوایی کشته شد.
در ۱۳۷۷ بیل کلینتون[8] اعتراف کرد که با مونیکا لوینسکی[9] «ارتباط فیزیکی نامناسب» داشته و باعث سردرگمی افکار عمومی در این مورد شده است.
بیست و ششم امرداد در این میان، روزی خطرناک برای اهالی آناتولی بوده؛ بهویژه، زمینلرزههای مهمی در این روز واقع شدهاند. در ۱۳۷۸ زلزله در ایزمیت[10] ترکیه به مرگ ۱۷هزار نفر و زخمی شدن حدود ۵۰ هزار نفر انجامید.
در ۱۲۸۲ مهندسی آلمانی به نام کارل یاتو[11] چهار ماه پیش از برادران رایت هواپیمای موتوری خود را به پرواز در آورد. هرچند چون تاریخ فناوری را انگلیسی زبانها نوشتهاند، برادران رایت امروز شهرت بیشتری دارند.
در چنین روزی به سال ۱۲۸۷ اولین کارتون به نام فانتاسماگوری[12] ساختهی امیل کوهل[13] در پاریس به نمایش درآمد.
در ۱۳۳۲ اولین نشست انجمن معتادان گمنام در کالیفرنیای جنوبی برگزار شد.
در ۱۳۴۲ هم جیمز مردیت[14] نخستین سیاهپوستی شد که از دانشگاهی در آمریکا مدرکی میگرفت.
در ۱۳۵۶ یخشکن روسی آرکتیکا[15] اولین کشتیای شد که به قطب شمال رسید. در همین روز هم برج ترامپ[16] با ۴۲۳ متر بلندا گشایش یافت. در آن زمان این بلندترین برج مسکونی زمین محسوب میشد.
زادگان و رفتگان
پیر دو فرما[17] ریاضیدان فرانسوی (۹۸۶)، محبوبعلی خان آصفجاه ششم حاکم نظام حیدرآباد (۱۲۴۵) و توماس ادارد لورنس معروف به لورنس عربستان (1267) در این روز زاده شدهاند و پاپ الکساندر ششم[18] (۸۸۲)، فردریک کبیر[19] شاه پروس و علی آقا شیخلینسکی[20] نظامی وفادار به تزار از اهالی آران (۱۳۲۲) در چنین روزی به سال ۱۱۶۵ درگذشتند.
[1] Cesare Borgia
[2] Pope Alexander VI
[3] Valentinois
[4] Antwerp
[5] Eugene of Savoy
[6] Sukarno
[7] Mohammad Hatta
[8] Bill Clinton
[9] Monica Lewinsky
[10] İzmit
[11] Karl Jatho
[12] Fantasmagorie
[13] Émile Cohl
[14] James Meredith
[15] Arktika
[16] Trump Tower
[17] Pierre de Fermat
[18] Pope Alexander VI
[19] Frederick the Great
[20] Ali-Agha Shikhlinski
✍️ پژوهش و نگارش: شروین وکیلی | بازخوانی و ویرایش: بهنوش عافیتطلب [نقدآگین برخی تواریخ ارزشمند را افزوده و بعضن تصحیح یا حذف کردهاست].
رام (روزشمار ایرانیِ معنادار) کوششی است برای بازسازی تقویم روزشماری معنادار برای ایرانیان، به شکلی که مناسبتها و سالگردهای منسوب به روزها عینیتی علمی داشته باشد و زمان روزمره و معنازدودهی امروزینی که روزهایمان را پوچ و پوک ساخته را به توالیای معنادار از سالگردِ رخدادهای معنادار تبدیل کند. سه گوشزد در دربارهی طرح رام:
۱) تمام تاریخهایی که شناسهی میلادی (.م) یا پیشامیلادی (پ.م) ندارند به هجری خورشیدی محاسبه شدهاند.
۲) محتوای روزشمار رام نهایی نیست و تا پایان سال ۱۳۹۶ تکمیل میشود. هنگام نقل آن به طرح ارجاع دهید و این نکته را در نظر داشته باشید.
۳) اگر مناسبتی سراغ دارید که نادیده مانده، آن را همراه با نشانی مرجعش در تلگرام برایم بفرستید که در این طرح گنجانده شود: