دوم خرداد

— رام: روزشمار ایرانی معنادار

دوم خردادماه با تکاپوهای مذهبی رنگارنگی مصادف است که برخی‌شان فرجام‌هایی خونین داشته‌اند.

مهم‌تر از همه در تاریخ معاصرمان آن که #در_چنین_روزی به سال ۱۲۲۳، ملا حسن بشرویه که در جستجوی بابِ امام زمان در ایران سفر می‌کرد، در شیراز علی محمد باب را دید و ادعای نبوت او را پذیرفت.

در عالم مسیحیت هم این روز با روایت‌هایی از الهام و معجزه گره خورده است؛ مثلاً بنا به روایت‌های اساطیری در چنین روزی به سال ۲۲۳ خورشیدی روح سنت جیمز در نبرد قوای آستوریاس با خلیفه‌ی اموی قرطبه ظاهر شد و باعث شد مسیحیان در نبرد کلاویخو[1] پیروز شوند. البته ناگفته نماند که چنین جنگی اصولا رخ نداده و به کل داستانی بیش نیست، هرچند امروز اسپانیایی‌ها سالگردش را گرامی می‌دارند!

در همین روز به سال ۸۰۹ قوای بورگوندی[2] ژاندارک را اسیر کردند، و او نیز ادعای ارتباط با عالم بالا را داشت و انگلیسی‌ها به همین بهانه به شکلی دلخراش اعدامش کردند.

در ۸۷۷ هم کشیشان جیرونامو ساوونارولا[3] مصلح اجتماعی ایتالیایی را که او هم مدعی کشف و شهود بود، به جرم کفر بر تیرک بستند و سوزاندند.

نسخه‌ای ابلهانه از همین جانفشانی‌ها در راه الهام و اوهام به سال ۱۳۸۵ رخ داد و آن زمانی بود که دو بمب‌گذار انتحاری داعشی در یمن خود را منفجر کردند و ۴۵ نفر را که برخی‌شان سربازان ارتش یمن بودند همراه خود کشتند. در همین روز هشت انتحاری دیگر در جبله و طرسوس (در سوریه) ‌خود را منفجر کردند و ۱۸۴ شهروند را کشتند و دویست تن دیگر را به سختی زخمی کردند.

در دوم خرداد ۱۴۰۱، بخشی از ساختمان دو قلوی متروپل آبادان ریزش کرد که در این حادثه ۴۳ نفر جان باختند و ۳۷ نفر مصدوم شدند. این ساختمان بخشی از پروژهٔ برج‌های دوقلوی متروپل هلدینگ عبدالباقی بودند. این ریزش بر اثر شکست سازه‌ای به خاطر نقض ضوابط فنی و استانداردها اعلام شد .

دوم خردادماه روز درگیری ایرانیان با نیروهای استعماری هم هست. در ۱۲۷۴ نصرالله‌خان افغان با نود نفر به انگلستان سفر کرد و در برابر ملکه ویکتوریا چاکرانه رفتار کرد و دستش را بوسید و به همین خاطر در روزنامه‌های پارسی‌زبان مورد ریشخند قرار گرفت.

در ۱۲۹۷ روحانيون فارس اعلاميه‌اي انتشار داده مردم را به قيام عليه بيگانگان تهييج كردند. در نتیجه عشایر جنوب سر به شورش برداشتند و غالب شهرهاي فارس را از نیروهای انگلیسی پاکسازی کردند.

دقیقاً در همین روز استالین یک ماه بعد از کشتار مردم باکو به دست کمونیست‌ها در روزنامه‌ی پراودا مطلبی منتشر کرد و در آن موضع رسمی بلشویک‌ها را درباره‌ی وقایع باکو شرح داد. در این متن، او مردم باکو (یعنی قربانیان) را سرزنش کرد و گفت که به خاطر عقاید ارتجاعی‌شان (پایبندی به دین اسلام و هویت ایرانی) دارند راه ‌ترقی سرزمینشان را سد می‌کنند!

دو سال بعد در همین روز (۱۲۹۹) رقیب و دشمن سرسخت استالین یعنی تروتسکی[4] به طور رسمی از جنبش جنگل هواداری کرد و میرزا کوچک‌‌خان را ستود.

دوم خردادماه با چندین رخداد اجتماعی و فرهنگی نیز مصادف است. در ۱۲۰۸ سیریل دِمیان[5] در وین حق اختراع آکوردئون را به اسم خود ثبت کرد، و در ۱۳۷۴ اولین نسخه از زبان برنامه‌نویسی جاوا به بازار عرضه شد.

📅 مناسبت‌های جهانی و برخی حوادث

- روز جهانی تنوع زیستی

- روز جهانی پره اکلامپسی

پره اکلامپسی و بیماری های فشار خون مرتبط با آن در دوران بارداری سالانه حدود ۷۶۰۰۰ مادر و ۵۰۰۰۰۰ نوزاد را در سرتاسر جهان می کشند که آن را به علت اصلی مرگ مادران تبدیل می‌کند

- روز جهانی گوت

🍂 گوت یا گات یکی از شاخه‌های سبک پست-پانک است و تحت تاثیر ادبیات گوتیک قرن ۱۹ و فیلم‌های ترسناک و وحشت‌آور ‌است که در موسیقی و مد نیز فعالیت دارند.

🍂 روز جهانی گوت در ۲۲ می در سراسر جهان برگزار می شود. بسیاری از ما، گوت‌ها را دیده‌ایم؛ آنها ترجیح می‌دهند که لباس‌های تیره و آرایشی سبک انجام دهند. سبک خاصی از لباس و ظاهر با گوت‌ها همراه است. مردم گوت‌ها را با کسانی اشتباه می‌گیرند که شیفتۀ مرگ و همۀ چیزهای بیمارگونه هستند. با این حال، این درک درستی نیست. روز جهانی گوت ما را تشویق می‌کند تا این فرهنگ را جشن بگیریم و بیاموزیم که چرا فرهنگ گوت تا این حد محبوب است؟ روز جهانی گوت روزی برای جشن گرفتن همۀ چیزهای عجیب و شگفت‌انگیز است.

🍂 گوت یک خرده‌فرهنگ است که در دهۀ ۱۹۸۰ در انگلستان ظهور کرد. بعنوان یک ژانر موسیقی معروف به گوتیک راک به شهرت رسید. زیبایی‌شناسی فرهنگ گوت، لباس و موی سیاه و پیرسینگ و حتی رژ لب سیاه بود! طراحان مد، مد گوتیک را دوست داشتند که به شکلی تاریک در مد ویکتوریایی شکل گرفت. امروزه از قرمز تیره و بنفش تیره برای نماد مرگ و شب استفاده می‌شود، درست مانند مشکی.

🍂 تاریخچه روز جهانی گوت را می توان به سال ۱۹۶۷ ردیابی کرد، زمانی که موسیقی Doors بعنوان "راک گوتیک" نامگذاری شد. این اصطلاح به‌سرعت رایج شد و برای توصیف موسیقی توسط Velvet Underground و Siouxsie and the Banshees استفاده شد. تاریخچه گوت شدن گوت‌ها را می توان به سال ۱۷۶۴ ردیابی کرد، زمانی که هوراس والپول «قلعه اوترانتو» را با عنوان فرعی «داستان گوتیک» در چاپ دوم آن منتشر کرد. وحشت گوتیک بعنوان بسط دلپذیر ادبیات رمانتیک در نظر گرفته شد؛ از جهاتی به جنبه‌های تاریک‌تر زندگی عاشقانه اشاره می‌کرد.

🍂 با گذشت زمان، گوتیک به بخشی ضروری از صحنه موسیقی تبدیل شد. The Doors پیشگام موسیقی مدرن گوتیک بود. سپس سبک‌های گوتیک در فیلم‌هایی مانند "Suspiria" و "Eraserhead" در سال ۱۹۷۷ اقتباس شد. با این حال، فرهنگ گوتیک در فیلم‌ها مطرح نشد و امروزه فیلم‌های بسیار کمی با طرح‌های گوتیک وجود دارد. با این حال، این یک سبک محبوب است. حتی اگر اهل هنر و فرهنگ گوتیک نباشید، از زیبایی معماری گوتیک شگفت‌زده خواهید شد؛ شکلی متداول که در کلیساها و ساختمان‌های پارلمانی اقتباس شده‌است و در بسیاری از شهرهای بزرگ در سراسر جهان یک منظره رایج است.

📅 زادگان و رفتگان

چین‌زونگ[6] امپراتور سونگ (۴۷۹)، کارل لینه[7] گیاهشناس سوئدی (۱۰۸۶)، فرانتس مسمر[8] کاشف آلمانی خواب مصنوعی (۱۱۱۳)، و عباس افندی مشهور به بهاءالله دومین جانشین بعد از باب (۱۲۲۳). همچنین «محمد علی موحد » شاعر، اديب، عرفان‌پژوه، تاریخ‌نگار، مترجم، مصحح، استاد دانشگاه،حقوقدان و عضو پیوسته فرهنگستان زبان و ادب فارسی در ۱۳۰۲ زاده شد .

تای زونگ امپراتور تانگ (۱۵۸)طغان تیمورخان مغول (۷۴۹)، شاه اسماعیل اول صفوی (۹۰۳)، لئوپولد فون رانکه[9] مورخ نامدار آلمانی (۱۲۶۵)، و در ضمن در ۱۳۲۴ هاینریش هیملر[10] که اسیر متفقین شده بود هم خودکشی کرد.

✍️ پژوهش و نگارش: شروین وکیلی | بازخوانی و ویرایش: بهنوش عافیت‌طلب [نقدآگین برخی تواریخ ارزشمند را افزوده و بعضن تصحیح یا حذف کرده‌است].

رام (روزشمار ایرانیِ معنادار) کوششی است برای بازسازی تقویم روزشماری معنادار برای ایرانیان، به شکلی که مناسبتها و سالگردهای منسوب به روزها عینیتی علمی داشته باشد و زمان روزمره و معنازدوده‌ی امروزینی که روزهایمان را پوچ و پوک ساخته را به توالی‌ای معنادار از سالگردِ رخدادهای معنادار تبدیل کند. سه گوشزد در درباره‌ی طرح رام:

۱) تمام تاریخ‌هایی که شناسه‌ی میلادی (.م) یا پیشامیلادی (پ.م) ندارند به هجری خورشیدی محاسبه شده‌اند.

۲) محتوای روزشمار رام نهایی نیست و تا پایان سال ۱۳۹۶ تکمیل می‌شود. هنگام نقل آن به طرح ارجاع دهید و این نکته را در نظر داشته باشید.

۳) اگر مناسبتی سراغ دارید که نادیده مانده، آن را همراه با نشانی مرجعش در تلگرام برایم بفرستید که در این طرح گنجانده شود:

@SherwinVakili

[1] Clavijo

[2] Burgundians

[3] Girolamo Savonarola

[4] Leon Trotsky

[5] Cyrill Demian

[6] Qinzong

[7] Carl Linnaeus

[8] Franz Mesmer

[9] Leopold von Ranke

[10] Heinrich Himmler