خیالِ باطلِ اکسیر کردن
فرهیختگانمحمدباقر تاج الدین
انسان هایی که با برخی اعمال و رفتارهای غیر عقلانی، غیر اخلاقی و غیر انسانی شان هم زندگی خود و هم زندگی دیگران را دستخوش مشکلات و گرفتاری های فراوان می کنند و یا حتی تباه می سازند اما در عین حال می پندارند که اکسیر می کنند حقیقتاً جای نقد و بررسی فراوان دارند. این دسته از انسان ها که شوربختانه باید گفت که تعدادشان کم هم نیست نه تنها برای خود بلکه حتی برای دیگران و جامعه نیز دستاوردهای تیره و تاری به ارمغان می آورند و با تأسف این که چنین دستاوردهای شومی را تعبیر به نیکی و خوبی می کنند و این دیگر بسیار عجیب و دلهره آور است!!!! یعنی اگر بخواهیم چندین امر دلهره آور هستی را بر بشماریم یکی همین کار و کردار این دسته از آدمیانی است که با جان خود و دیگران چنین جفا می کنند!!! به گفتۀ فریدون مشیری: هیچ حیوانی به حیوانی نمی دارد روا/ آن چه این نامردمان با جان انسان می کنند!!!! در واقع، بسیار ناجوانمردی است که انسان یا انسان هایی پیدا شوند که با باورها و رفتارهای غیر عقلانی، غیر اخلاقی و غیر انسانیِ خویش جامعه و بل جهانی را تیره و تار بسازند و تازه دادِ سخن بدهند که ای آدمیان ما را ببینید که چگونه جهانی آباد و سرشار از خوبی و خوشی برای تان ساخته ایم!!!! و بدتر این که برخی ساده دلان و خام باوران نیز این سخنان مزوّرانه و آمیخته با دروغ و نیرنگ آنان را باور کنند!!!
شاید بتوان کسانی را که چنین باطل اندیشانه می پندارند که اکسیر می کنند را در دو دسته تقسیم بندی نمود: گروه اول کسانی اَند که جاهلانه و نادانسته دست به چنین اعمال و رفتاری می زنند و گروم دوم کسانی اَند که بالعکس با نیرنگ و تقلّب و دغل بازی چنین می کنند تا به نان و نوایی برسند. گروه اول که در خوابند و باید با روش های مناسبی بیدارشان کرد و می ماند گروه دوم که خود را به خواب زده اند و بیدار کردن اینان صد البته بسیار دشوار است. گروه اول کسانی اَند که به دلیل عدم آگاهی و ندانستن راه و روش های درست زیستن در این جهان و نیاموختن بسیاری از امور این جهانی و به دلیل عدم برخورداری از انسان شناسی، روان شناسی و جامعه شناسی منطقی و درست هم خود را و هم دیگران را گرفتار می سازند و به تیره بختی می افکنند. مثال سادۀ این موضوع مادری است که نادانسته و تنها مبتنی بر احساسات مادرانه و بدون بهره گرفتن از عقل و منطق از فرزند خود حمایت می کند که این حمایت او نه تنها سود و منفعتی برای فرزندش ندارد، بلکه سبب تیره روزی اَش نیز می شود. این مادر مورد مثال ما اگر به اندازۀ کافی و به اندازه ای که از احساسات خویش بهره گرفته است از عقل و خِرَد خویش نیز بهره می گرفت می توانست برای فرزند خود منافع بسیار زیادی به ارمغان بیاورد اما افسوس که چنین نیست!!! کم نیستند کسانی در جامعه که مبتنی بر باورهای نادرست و غیر عقلانی شان و همچنین مبتنی بر رفتارهای غیر عقلانی، غیر اخلاقی و غیر انسانی شان آتشی بر جان خویش و بر جان آدمیان دیگر می افکنند که خاموش کردن شعله های این آتش جان سوز کاریست نه چندان ساده و آسان!!!!بدون این که بخواهم موضوع را به عرصۀ سیاست ببرم-چرا که بحث من در این جا بیش تر از همه بحثی روان شناختی، انسان شناختی و جامعه شناختی است-می توان باورها و اعمال طالبان در افغانستان را نمونۀ مسلّم این گروه دانست چرا که بیش از همه به دلیل بدفهمی انسان شکنانه از دین دست به چنین اعمال زشت و پلیدی می زنند!!! و باز هم نمونۀ زنده و جدید از این گروه می توان به حادثۀ زیر گرفتن دو زن بدحجاب در ارومیّه توسط راننده ای نادان اشاره نمود که با خیال باطلِ خویش گمان می کرد که در حال امر به معروف و نهی از منکر است. به گفتۀ مولوی:
خواجه پندارد که عبادت می کُند می نداند کز معصیت جان می کَنَد.
باید به این رانندۀ نادان و افراد مشابه ایشان که دچار جهل مرکّب و جهل مقدّس هستند حالی نمود که جانا نه تنها عبادت نمی کنی بلکه در حال معصیت کردنی!!!!
گروه دوم اما قصّۀ تلخ دیگری دارند چرا که این دسته از افراد با توسّل به نیرنگ و تقلّب و دروغ جان و جهانی را به طور کامل تیره و تار می سازند و صد البته با این اقدامات انسان شکنانۀ خویش در صدد بر می آیند تا دیگران را بفریبند که چه نشسته اید که ما در حال آباد ساختن جان و جهان شما هستیم!!!! اینان به راستی خود را به خواب غفلت زده اند و اگرچه می دانند که با باورها و رفتارهای خویش در حال نابودی جامعه و جهانی هستند اما بی توجه نسبت به چنین روند تخریب گرانه ای به اعمال شوم خویش ادامه می دهند و تو گویی که حادثه ای روی نداده است و همه چیز رو به راه است و مشکلی در میان نیست!!! افراد متعلق به این گروه کسانی اَند که با فرصت طلبی، رندی، دغل بازی، فریب کاری، دروغ گویی، فتنه انگیزی، کینه توزی و خلاصه این که با تمامی رذیلت های اخلاقی کوشش می کنند به دیگران و جامعه بقبولانند که در حال آباد کردن امور هستند اما نیک می دانند که در حال تخریب همه چیز و صد البته فقط آباد کردن امور مربوط به خویش اَند. این دسته از انسان های پَست و فرومایه تا می توانند برای خویشتن نان و نوایی می اندوزند و صد البته مردمان را به ترکِ دنیا ترغیب می کنند. اینان به راستی مصداق این سخن سعدی شیرازی اَند که چنین گفته بود:
ترک دنیا به مردم آموزند خویشتن سیم و غلّه اندوزند.
به اینان باید حالی نمود و چه کار دشواری است حالی کردن اینان، که با این باورها و اعمال و رفتار زشت و پلید خویش نه تنها کمکی به حال مردمان جامعه نمی کنید، بلکه در حال به آتش کشیدن همه چیز هستید!!! اینان با اعمال و رفتار غیر عقلانی، غیر اخلاقی و غیر انسانی شان به راستی آتشی در جامعه می افکنند که فرونشاندن این آتش کاری است بس سترگ و دشوار.
نتیجه این که گناه بزرگ گروه اول این است که دست از جهالت خود(اعم از جهل مرکّب و جهل مقدّس) بر نمی دارند و با این جهالت خویش در دام نیرنگ و فریب گروه دوم قرار می گیرند و به آنان بهره و فایده می رسانند و خودشان بی نصیب و بی بهره از تمامی نعمت های این جهانی می شوند و گناه بزرگ گروه دوم این است که دست از رذیلت و زشتی و پلیدی خویش بر نمی دارند و با این عمل ناجوانمردانه شان نه تنها مردمان گروه اول را به دام و تلۀ نیرنگ و فریب خویش می اندازند و آنان را استثمار می کنند، بلکه بدتر از همه این که جامعه و جهانی را به آتش می کشند. به انسان های هر دو گروهی که نام برده شد باید گفت که فقط در کارِ تیره و تار کردن قلب های زنان و مردان هستید و صد البته گمان باطل می برید که اکسیر می کنید. از قول حافظ باید گفت که: