Fitts qonuni

Fitts qonuni

Abdulaziz Bekturdiev

https://www.nngroup.com/articles/fitts-law/

An image illustrating Fitts's Law

Ko'zlangan nishonni qo'lga kiritish uchun ketadigan ungacha bo'lgan masofaga va nishonning o'lchamiga bog'liq.

Biroz tushunarsiza? Soddaroq tushuntiradigan bo'lsam, interfeysda bosilishi kerak bo'lgan tugmani foydanaluvchilar tomonidan bosilishi uchun ketadigan vaqt o'sha tugmagacha bo'lgan masofaga va uning o'lchamiga bog'liq. Yanayam soddaroq aytganda, element qancha yaqin va katta bo'lsa, uning bosilishi shuncha tez va oson bo'ladi.

1954 yilda psixolog Pol Fitts insonning harakat tizimini o'rganib chiqib, ko'zlangan harakatni amalga oshirish uchun zarur bo'lgan vaqt unga bo'lgan masofaga bog'liqligini, lekin uning hajmiga teskari bog'liqligini ko'rsatdi. Uning qonuniga ko'ra, tezkor harakatlar va kichik nishonlar tezlik va aniqlik almashinuvi tufayli katta xatoliklarga olib keladi. Fitts qonunining bir nechta variantlari mavjud bo'lsa-da, ularning barchasi bu fikrni o'z ichiga oladi. Fitts qonuni foydalanuvchi tajribasi (UX) va foydalanuvchi interfeysi (UI) dizaynida keng qo'llaniladi. Misol uchun, ushbu qonun interaktiv tugmalarni katta qilish (ayniqsa, barmoqlar bilan boshqariladigan mobil qurilmalarda) konventsiyasiga ta'sir ko'rsatdi - kichikroq tugmalarni bosish qiyinroq (va vaqt talab etadi). Xuddi shunday, foydalanuvchining topshirig'i/diqqat maydoni va vazifa bilan bog'liq tugma o'rtasidagi masofa imkon qadar qisqa bo'lishi kerak.

Fitts qonuni bizga o'zaro ta'sir qilish uchun ma'lum bir nishonga (masalan, jismoniy yoki raqamli tugma, jismoniy ob'ekt) o'tish uchun ko'rsatgich (masalan, sichqoncha kursori, inson barmog'i yoki qo'l) olish vaqti o'rtasidagi munosabatni beradi. u bilan qandaydir tarzda (masalan, bosish yoki teginish, ushlash va h.k.):

Bu erda D - nishongacha bo'lgan masofa, w - nishonning kengligi (texnik jihatdan, harakat o'qi bo'ylab o'lchanadi) va a va b - ko'rsatkich turiga (masalan, sichqoncha, barmoq va boshqalar) qarab o'zgaruvchan doimiylar. ).


UX da qo'llanilishi

Fitts qonunin ikkita alohida toifaga guruhlash mumkin: maqsad hajmi va nishongacha bo'lgan masofa.

Maqsad hajmini optimallashtirish - kattaroq yaxshiroq.

Fitts qonunining eng aniq ma'nosi: nishonlarni katta qilish. Fitts qonuni aniq aytadiki, odamlar katta nishonlarga tezroq borishadi. Nafaqat bu, balki nishon o'lchamlari oshgani sayin xatolik darajasi ham kamayadi.

Ikonkalar ga qo'shib ularni ifodalovchi teglar va nomlarni ishlatish zarur. Teglar nafaqat ikonka noaniqligini kamaytiradi va uni tushunishni osonlashtiradi, balki ungacha vaqtini ham yaxshilaydi. Nega? Hammasi oddiy: ikonka va yorliqdan tashkil topgan har qanday tugma (button) shunchaki belgidan kattaroq bo'ladi va shuning uchun Fitts qonuniga ko'ra, uni bosish osonroq bo'ladi.

Maqsadgacha bo'lgan masofani optimallashtirish - Menu dizaynlari

Elementlar ro'yxatini ko'rsatish uchun ishlatiladigan menyu turi ushbu elementlarning har qandayiga harakatlanish vaqtida rol o'ynaydi. Keling, uch xil menyuni ko'rib chiqaylik: gorizontal menyu, to'rtburchak menyu (yana holda mega menyu deb ataladi) va pirog menyusi.

Faraz qilaylik, menyu ochilganda, kursor birinchi bosilgan menyu elemntida joylashgan. (Bu sichqonchaga asoslangan interfeyslarda shunday. Garchi odamlar vaqti-vaqti bilan menyuni ochish uchun klaviaturadan foydalanishsa ham, eng keng tarqalgan senariy menyu sichqoncha yordamida ochilganligidir.)

Gorizontal menyu (Linear Menu) da menyu tutqichi (ramsdagi "Menu Label" deb nomlangan element)dan menyuning birinchi elementigacha bo'lgan masofa eng qisqa va menyuning oxirgi elementigacha bo'lgan masofa eng uzun ekanligini ko'rishingiz mumkin. Shuning uchun, bunday menyuda siz elementlarning ishlatilish tezligiga qarab joylashtirishingiz kerak (eng ko'p ishlatiladigan element tepaga, birinchi bo'lib joylanadi).

To'rtburchak menyu (Rectangular Menu) da elementlar gorizontal va vertikal o'lchamlar bo'ylab joylashtirilgan va shuning uchun elementlargacha bo'lgan o'rtacha masofa "gorizontal menyu" ga nisbatan kamroq bo'ladi.

Pirog menyu (Pie Menu) da barcha menyu elementlari tutqich (Menu Label) atrofidagi aylanaga joylashtiriladi va shuning uchun tutqichdan bir xil masofada joylashgan. Natijada, elementlarning bosilish vaqti bir xil bo'ladi. (Pirog menyularining bunday katta foydasiga qaramay, ular hali ham UI dizaynda juda kam ishlatiladi va shuning uchun foydalanuvchilarga notanish bo'lib qolmoqda.)


Mobil telefonda ba'zi "menyu" ikonkasi bosilganda, menyu bosilgan ikonkadan uzoqda, pastdan ochiladi (pastdagi rasmning chap qismi). Ushbu dizayn optimal emas, chunki u foydalanuvchilarni harakat vaqtini behuda sarflashga majbur qiladi. Ideal holda, menyu bosilgan ikonka yonida paydo bo'lishi kerak (pastdagi rasmning o'ng qismi).


Tegishli elementlarni bir-biriga yaqin joylashtiring.

Agar siz elementlar to'plami ma'lum tartibda bosilishini bilsangiz, ular orasidagi masofani minimallashtirish va umumiy ish vaqtini optimallashtirish uchun ularni bir-biriga yaqin joylashtiring (lekin juda yaqin emas - dizayn sistemasi qoidalariga rioya qilgan holda).

Masalan, to'ldiriladigan formalarda "Saqlash" yoki "Jo'natish" kabi tugmalar formaning ohirgi elementi bo'lishi kerak. Bu foydalanuvchining dizayndagi harakat jarayoniga monan bo'ladi va vazifani bajarish uchun ketadigan vaqtni kamaytiradi (tepadagi rasmning o'ng qismi).

Ammo bazi mobil ilova dizaynlarida ko'ramizki, formani tugallovchi bo'lgan asosiy tugma sahifa sarlavhasiga joylangan bo'ladi (tepadagi rasmning chap qismi). Bu nafaqat foydalanuvchilarning ish oqimining tabiiy, yuqoridan pastga yo'nalishiga zid keladi, balki foydalanuvchi harakatlanish vaqtini oshiradi. Ularni ohirgi harakat maydonidan, to'ldirilgan formaning so'ngi elementi - ekranning past qismidan, "Saqlash" tugmasini bosish uchun ekranning eng yuqori qismiga harakatlanishga majbur qiladi.


Xulosa

Fitts qonuniga ko'ra, nishonga borish vaqti uning qanchalik kattaligiga va qanchalik uzoqligiga bog'liq. Yangi UI dizaynlarini yaratayotganda, bosilishi kerak bo'lgan elementlarni kattaroq va foydaluvchilarning dizayndagi harakat oqimiga monan joylash orqali dizayn qulayligini optilmallashtirishni o'ylang.

Report Page