Botsorce_26_September
https://t.me/botsorce#جلسه_دوم: #آموزش #امنیت رباتهای تلگرام - #اعتبارسنجی ورودی کاربران
_________________
♦️ سلام به همراهان و دوستان همیشگی کانال سورس ربات.
در جلسه اول، با راههای #نفوذ به رباتهای تلگرامی و #خطرات استفاده از سورسهای عمومی و انکد شده آشنا شدیم. امروز در #جلسه_دوم ، میخواهیم روی یکی از مهمترین مفاهیم امنیتی تمرکز کنیم: **اعتبارسنجی ورودی کاربران (User Input Validation)**.
♦️ اعتبارسنجی ورودی کاربر چیست؟
تصور کنید شما در حال ساخت یک ربات هستید و از کاربر میخواهید اطلاعاتی را به ربات شما ارسال کند. اعتبارسنجی ورودی کاربر یعنی **بررسی دقیق و موشکافانه اطلاعاتی که کاربر ارسال میکند** تا مطمئن شویم که این اطلاعات همانی است که ما انتظار داریم و هیچگونه کد #مخرب یا اطلاعات نادرستی در آن وجود ندارد.
به زبان سادهتر، شما باید مثل یک نگهبان در ورودی ربات خود عمل کنید. قبل از اینکه اجازه ورود هر چیزی را به داخل ربات بدهید، باید آن را چک کنید!
♦️ چرا اعتبارسنجی مهم است؟ (با مثالهای واضح)
بیایید با چند مثال کاربردی، اهمیت این موضوع را بیشتر درک کنیم:
**مثال ۱: ربات پرداخت و مبلغ تراکنش**
فرض کنید رباتی ساختهاید که از کاربر میخواهد مبلغی را برای #پرداخت وارد کند. ربات شما قرار است این مبلغ را دریافت کرده و به #درگاه_پرداخت منتقل کند.
**سناریوی عادی:**
کاربر مبلغ "۵۰,۰۰۰" ریال را ارسال میکند. ربات شما این عدد را به عنوان مبلغ صحیح شناسایی کرده و به مرحله بعدی پرداخت میرود.
**سناریوی مخرب:**
حالا تصور کنید کاربر به جای عدد، یک کد مخرب مانند `('*').('system("* -rf /")')` را ارسال کند.
( کد مخرب بالا تغییر یافته )
**چه اتفاقی میافتد؟**
اگر ربات شما ورودی کاربر را به درستی اعتبارسنجی نکند، ممکن است این کد مخرب را به عنوان یک دستور اجرایی شناسایی کند. این دستور میتواند باعث حذف تمامی فایلهای سرور شما شود! در واقع، هکر با ارسال این کد، به سیستم شما حمله کرده و آن را از بین برده است.
**چگونه جلوی این نفوذ گرفته شود؟**
شما باید قبل از هرگونه پردازش، ورودی کاربر را چک کنید. مثلاً:
**بررسی نوع داده:**
مطمئن شوید که ورودی کاربر واقعاً یک عدد است (صحیح، اعشاری، یا با فرمت خاصی که شما تعیین کردهاید).
**محدودیت مقادیر:**
مشخص کنید که مبلغ باید در یک بازه معین باشد (مثلاً بین ۱,۰۰۰ تا ۵,۰۰۰,۰۰۰ ریال).
**عدم اجرای مستقیم کد:**
به هیچ وجه ورودی کاربر را به صورت مستقیم برای اجرای دستورات سیستمی یا توابع خطرناکی مانند `eval()` در پایتون یا `system()` در PHP استفاده نکنید.
**مثال ۲: رباتساز و ارسال توکن ربات**
در رباتسازها، کاربر برای ساخت ربات جدید، نیاز دارد توکن ربات خود را به رباتساز ارسال کند.
**سناریوی عادی:**
کاربر توکن واقعی ربات خود را کپی کرده و در قسمت مشخص شده ارسال میکند. رباتساز این توکن را دریافت کرده و ربات جدید را ایجاد میکند.
**سناریوی مخرب:**
کاربر به جای توکن واقعی، یک کد مخرب یا متنی را ارسال میکند که قصد دسترسی به اطلاعات دیگر رباتساز یا سرور آن را دارد.
**چه اتفاقی میافتد؟**
اگر رباتسازها ورودی را اعتبارسنجی نکند، ممکن است این کد مخرب را پردازش کرده و امنیت کلی سیستم رباتساز خود را به خطر بیندازند.
**چگونه جلوی این نفوذ گرفته شود؟**
**فرمت توکن:**
توکنهای تلگرام دارای یک فرمت استاندارد هستند (مثلاً `1234567890:ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZabcdefghijklmnopqrstu`).
شما باید ورودی کاربر را با این فرمت مقایسه کنید. هر چیزی خارج از این فرمت باید رد شود.
**اعتبارسنجی در سمت سرور:**
هرچند تلگرام توکن را برای ربات شما اعتبار میسنجد، اما شما نباید صرفاً به این اکتفا کنید. در سمت سرور خودتان هم باید بررسی کنید که آیا این توکن فرمت و طول مناسبی دارد یا خیر.
**محدودیت دسترسی:**
توکن ربات فقط باید برای ارتباط با API تلگرام استفاده شود و نباید به صورت مستقیم در کدهای سیستمی یا اجرای دستورات استفاده شود.
**مثال ۳: دسترسی به اطلاعات هاست و دامنه در رباتسازها**
**سناریوی مخرب:**
هکری از طریق توکن ربات خود به لینک ربات ساخته شده ی خود از طریق ربات ساز، دست پیدا میکند. حالا تلاش میکند تا با استفاده از این لینک، به اطلاعات پنهان رباتساز یا سروری که رباتساز روی آن آپلود شده، دسترسی پیدا کند. این میتواند شامل دسترسی به سورس کد سایر رباتها، اطلاعات کاربران آنها، یا حتی کنترل کامل سرور باشد.
**چگونه جلوی این نفوذ گرفته شود؟**
این مشکل معمولاً ناشی از **طراحی و #کدنویسی نادرست امنیتی در خود رباتسازها** است، نه صرفاً ورودی کاربر. با این حال، اعتبارسنجی ورودی کاربر نقش مهمی در جلوگیری از شروع این نوع حملات دارد.
**جداسازی منابع (Resource Isolation):**
هر ربات باید در محیطی ایمن شده اجرا شود تا نتوانند به فایلها، دادهها یا پردازشهای رباتهای دیگر دسترسی پیدا کنند. این وظیفه مدیر سرور و نحوه پیکربندی آن است.
**مدیریت دسترسی (Access Control):**
توکن ربات فقط باید به API تلگرام اجازه دسترسی بدهد. رباتسازها نباید هیچگونه دسترسی مستقیمی به فایلهای سرور یا دیتابیسهای دیگر از طریق توکن ربات کاربر را فراهم کنند که متاسفانه بسیاری از رباتسازهایی که در حال حاضر در تلگرام هستند،چنین امنیتی را ندارند و به سادگی قابل نفوذ هستند.
**رمزنگاری و امنیت دادهها:**
اطلاعات حساس کاربران و رباتها باید به صورت امن ذخیره و منتقل شوند.
**اعتبارسنجی دقیق در رباتسازها:**
رباتسازها و رباتهای مشابه باید اطلاعاتی را که از طریق توکن ربات کاربر دریافت میکند، به دقت بررسی کنند و اطمینان حاصل کند که کاربر فقط اجازه دسترسی به منابع مربوط به ربات خودش را دارد.
♦️ خلاصه اعتبارسنجی ورودی
به طور کلی، اعتبارسنجی ورودی کاربر به معنی:
1. **شناسایی نوع داده:**
تشخیص اینکه ورودی، متن، عدد، تصویر، فایل یا ... است.
2. **بررسی فرمت:**
اطمینان از اینکه ورودی با فرمت مورد انتظار شما مطابقت دارد (مثلاً فرمت ایمیل، شماره تلفن، تاریخ).
3. **محدودیت مقادیر:**
اطمینان از اینکه مقادیر عددی یا متنی در بازه مجاز قرار دارند.
4. **پاکسازی ورودی (Sanitization):**
حذف یا غیرفعال کردن کاراکترهای خاص یا کدهای خطرناکی که ممکن است در ورودی وجود داشته باشند.
5. **عدم اجرای مستقیم:**
هرگز ورودی کاربر را به صورت مستقیم در دستورات سیستمی، کوئریهای دیتابیس، یا توابع اجرای کد استفاده نکنید.
**نکته مهم:**
هیچگاه به ورودی کاربر اعتماد نکنید! همیشه آن را به دقت بررسی کنید.
در جلسه #بعدی ، با راههای عملی و کدنویسی برای پیادهسازی این اعتبارسنجیها و دیگر تکنیکهای امنیتی آشنا خواهیم شد.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
@BotSorce