Book Review
Seyed Ali Mahmoudi🔴 نواندیشان تأثیرگذار معاصر
📗 ارزیابی‌کتاب« نواندیشان ایرانی»، نوشتۀ سید علی محمودی
🔻بخش اول
✍️ فریدون مجلسی
✅ از روزی که وزارت خارجه در زمان فتحعلی شاه پایه گذاری شد، در کنار انجام وظایف سیاسی یا کنسولی که بر عهده دیپلمات‌ها بود، به عنوان تولیدی جانبی، افراد بسیاری در آن دستگاه پرورانده شدند که با ترجمه و تألیف آثار تاریخی، ادبی، فلسفی، علمی و حتی طنز در فرهنگ کشور تأثیرگذار بوده اند. اگر بخواهم از نمونه شاخص این گونه دیپلمات‌ها نام ببرم، البته نام برجسته محمدعلی فروغی می‌درخشد. به همین دلیل، نام او را سالیان دراز بر خیابان ضلع شمالی وزارت امور خارجه گذارده بودند و ای کاش حذف نمی کردند. قطعاً یک دلیلِ تولیدات فرهنگی وزارت خارجه، گذشته از ظرفیت‌ها و علائق و استعدادهای فردی، فرصتی است که برای کسب تجربه و شناخت بیشتر با تماس مستمر با کانون‌های فرهنگی و تمدنی مختلف، دستیابی به منابع علمی و فرهنگی و خبری در مأموریت‌های سیاسی در مراکز معتبر جهانی در اختیار دیپلمات‌ها قرار می‌گیرد. خوشبختانه بهره مندی این روند پس از انقلاب همچنان ادامه یافته است. به عنوان مثال به اسامی برخی از دیپلمات‌های پژوهشگر و مؤلف و مترجم بازنشسته بعد از انقلاب مانند احمد عزیزی، سید علی محمودی، سید علی خرم، کوروش احمدی، باقر اسدی، جاوید قربان اغلی، نصرت الله تاجیک،- که نام آنان را می‌دانیم و کتاب‌ها و آثار مطبوعاتی آنان را دیده ایم-، می‌توان اشاره کرد.
✅ آنچه نگارنده را به نوشتن این سطور واداشت مطالعه کتاب «نو اندیشان ایرانی» با عنوان فرعی «نقد اندیشه‌های چالش برانگیز و تأثیرگذار در ایران معاصر» تألیف ارزنده و عالمانه و غیرجانبدارانه آقای سید علی محمودی است. نویسنده در این کتاب پس از شرح آموزنده ای درباره روش شناسی پژوهشِ خود با برداشت هرمنوتیک و تعبیر برپایه متن و زمینه و همچنین تحلیل مفهومی و ارزیابی انتقادی، و پس از مقدمه ای درباره «اندیشه‌ها، کنشگری‌ها و تأثیرگذاری‌های نواندیشان ایرانی»، به افکار عبدالرحمن کواکبی، خصوصاً در کتاب «طبایع الاستبداد» و بررسی عوامل انحطاط مسلمانان می‌پردازد که برایم جالب بود، زیرا در جوانی نام او را نخستین بار در شرح استبداد و دموکراسی و تأثیر گذاری اش در مصر و جهان عرب از استادم شادروان دکتر حمید عنایت شنیده بودم، اما نمی دانستم کواکبی نیز ایرانی تبار و از احفاد شیخ صفی الدین اردبیل و بنی اعمام شاه اسمعیل صفوی است. شاید به همین دلیل، نویسنده نام او را هم با توجه به تقدم زمانی در شمار نواندیشان ایرانی آورده است.