سیل سیستان و بلوچستان در سکوت رسانه‌ای/ در استان جنوب شرقی چه خبر است؟

سیل سیستان و بلوچستان در سکوت رسانه‌ای/ در استان جنوب شرقی چه خبر است؟


تهران- ایرناپلاس- یک هفته پیش بود که سیل ویرانگر، خود را به سیستان و بلوچستان هم رساند، موضوعی که باعث شد هشت روستا در شمال این استان به‌طور کامل تخلیه شوند و چند روستا هم در محاصره آب قرار گیرند و حتی به گفته احمدعلی موهبتی، استاندار استان سیستان و بلوچستان، آب در این مناطق تا ارتفاع چهار متر هم برسد.


این اتفاقات در حالی در این استان محروم افتاده است که رسانه‌ها هم گویا علاقه چندانی به پوشش خبری از شرایط این استان نداشتند و اغلب اخبار به سیل در غرب و جنوب کشور خلاصه می‌شد. در این میان اما آنچه سیل این استان را متفاوت و امدادرسانی را سخت‌تر کرده، وقوع طوفان‌های شدید است که گاه باعث می‌شود حتی چادرهای امدادی هلال‌احمر با خسارت مواجه شوند.

مهلا گلمکانی یکی از اعضای جمعیت امام علی علیه‌السلام است که از سوی این جمعیت در تیم شناسایی برای ارزیابی سیل و خسارت و نیازسنجی در منطقه حضور داشته‌اند. گلمکانی در گفت‌وگو با ایرناپلاس می‌گوید که 10 روستا در شهرستان هیرمند توسط این تیم شناسایی و مورد ارزیابی قرار گرفته‌اند. نام‌های این روستاها داشک، بلوچ آبیل، پل رنده(آبیل)، نظر گله بچه، ارگ میرجمال، رنده سفلی، یوسف زهی، میرزا سارانی، محمد سارانی و علی نمرودی است. برخی از روستاها کاملا زیر آب رفته‌اند، برخی در محاصره آب قرار دارند و تمام راه‌های ارتباطی خود را از دست داده‌اند. در این میان روستاهایی هم وجود دارند که بخشی از آنها درگیر سیل هستند. در ارزیابی‌های اولیه ما آسیب‌های واردشده به محصولات کشاورزی، خانه‌ها و دام و طیور را هم مورد بررسی قرار دادیم.

روستاهای محاصره در سیلاب از نظر بهداشتی در مضیقه هستند

ارگ میرجمال و رنده سفلی روستاهایی هستند که به طور کامل در محاصره آب قرار گرفتند و تمام جاده‌های ارتباطی آنها تخریب شده است و دسترسی به آنها فقط از طریق قایق انجام می‌شود. به گفته گلمکانی در این روستا آب به داخل روستا و خانه‌ها نرفته ولی بخشی از زمین‌های کشاورزی از بین رفته‌اند با این حال این روستاها از نظر بهداشتی در مضیقه هستند و علاوه بر اقلام بهداشتی نیاز به پزشک و ماما دارند. البته جاده‌ها در دست ساخت هستند.

محصولات کشاورزی و دام‌ها تحت پوشش خدمات بیمه‌ای نیست

اما موضوعی که در تمام روستاهای سیل‌زده این استان وجود دارد این است که تلفات دام و طیور در همه این روستاها وجود دارد. گلمکانی می‌افزاید: محصولات کشاورزی این منطقه غالبا خربزه، ذرت و هندوانه است، آنجا منطقه‌ای است که چند سال است درگیر خشکسالی بوده و مردم بازحمت محصولات خود را کاشته بودند اما همه حالا زیر آب رفته است. در این میان چیزی که متوجه شدیم این بود که ما با هر کسی که صحبت کردیم، نه دام و نه محصولات کشاورزی هیچ‌کدام بیمه نبودند. در روستای علی نمرودی یک گاوداری و دو مرغداری وجود داشت که هر دو زیر آب رفته است البته صاحبان آنها توانسته بودند قسمتی از دام‌ها را خارج کنند. برخی هم مدعی شدند با وقوع سیل دام‌هایشان به سرقت رفته است. علاوه بر این، ما شاهد بودیم کابل‌های برق روستا نیز به سرقت رفته بود.

اهالی روستاهای تخلیه شده و سیل‌زده در سیستان و بلوچستان در چهار کمپ از سوی هلال احمر اسکان داده شده‌اند، بر اساس آمار رئیس هلال احمر این استان تا روز 5 اردیبهشت ۳۵۶ خانوار و ۱۷۱۷نفر در کمپ مستقر شدند. البته گویا برخی هم به خانه اقوام و خویشان خود رفته‌اند. گلمکانی ادامه می دهد: یکی از مشکلاتی که در منطقه وجود دارد، طوفان‌های شدید است که باعث آسیب به وسایل خانه‌ها و همچنین آسیب به چادرها می‌شود. مثلا شب اولی که به کمپ نیاتک رفتیم، شب قبل طوفان شده بود و چادرها خسارت دیده بودند، به همین دلیل مجبور شدند چادرها را به دو سالن منتقل کنند که روشنایی نداشت که اقدام جمعیت، خرید و نصب لامپ و تأمین روشنایی کمپ بود.

امکانات غذایی و بسته‌های امدادی زیاد، حمام و اقلام بهداشتی کم

با این حال به گفته او نزدیک بودن کمپ‌ها به یکدیگر باعث شده تا امکانات غذایی و بسته‌های امدادی با نظم و شرایط بهتری بین خانواده توزیع شود. البته براساس جدیدترین تصمیم ستاد مدیریت بحران در منطقه قرار است اهالی سیل‌زده هر روستا در صورت امکان به روستای خود و یا کمپ موقتی در نزدیکی روستای خودشان منتقل شوند.

بر اساس مشاهدات تیم شناسایی جمعیت امام علی، غذا و بسته‌های غذایی به‌وفور در منطقه یافت می‌شود اما بیشترین کمبودها مربوط به اقلام بهداشتی و امکانات بهداشتی مثل حمام و سرویس‌های بهداشتی است. گلمکانی می‌گوید: از میان چهار کمپ مستقر در منطقه فقط یک کمپ حمام داشت که البته آن هم هنوز راه نیفتاده بود آبگرمکن و شیرهایش وصل نشده بودند. در این میان بهداشت سرویس‌های بهداشتی هم از کیفیت پایینی برخوردار است. به همین دلیل با توجه به سیاست استقرار خانواده‌ها در روستای خود یا کمپی در نزدیک روستا لازم است این کمپ‌های جدید دارای سرویس بهداشتی تمیز و البته حمام باشند. همچنین باید فضاهایی برای شستن لباس و پهن کردن آنها ایجاد شود تا مردم از این بابت دغدغه‌ای نداشته باشند چراکه در کمپ‌های قبلی فکری برای این ماجرا نشده بود. در این میان با توجه به این که کمپ‌ها قرار است از هم دورتر شود، باید بهبود خدمات‌رسانی به کمپ‌ها در اولویت قرار گیرد.

روانشناسان در منطقه حضور دارند

او ادامه می‌دهد: چادرهای علوم پزشکی در منطقه مستقر بود که موارد مربوط به مامایی، تأمین و توزیع دارو و مسائل پزشکی را مدیریت می‌کرد. خدمات روانشناختی هم در آن چادر مستقر بودند. یکی از روانشناس‌های مستقر می‌گفت: غربالگری ptsd اختلال اضطراب پس از سانحه در حال انجام است، البته نمی‌دانم تا چه حد کامل انجام می‌شود ولی به هر حال روانشناس در آنجا حضور داشت.

بیم مار و عقرب

مشکل مهم دیگری که در منطقه وجود دارد و باعث ترس و وحشت مردم شده است، وجود مار و عقرب در منطقه است. گلمکانی می‌گوید براساس آمار علوم پزشکی تاکنون یک مارگزیدگی در روستا و سه عقرب‎گزیدگی در کمپ‌ها گزارش شده است و با اینکه به سرعت مداوا شدند، اما مردم از این موضوع واهمه دارند.

از موارد دیگری که باعث نگرانی مردم سیل‌زده این منطقه شده است، دام‌ها و طیوری است که جان سالم به در بردند. به گفته گلمکانی تعدادی از روستائیان مجبور شده‌اند برای نگهداری از دام‌هایشان، خارج از کمپ و نزدیک روستا چادر بزنند و کل خانواده در آنجا مستقر شوند. در مواردی هم سرپرست خانواده خود به تنهایی خارج از کمپ چادر زده و از دام‌هایش نگهداری می‌کند. برخی هم دام‌هایشان را به روستاهای اطراف سپرده‌اند و خود در کمپ زندگی می‌کنند. با دزدی‌هایی که اتفاق افتاده بعضی نگران این موضوع هستند که اندک دارایی‌ هم که برایشان باقی مانده از دستشان برود.

از سوی دیگر به گفته گلمکانی، موضوع تأمین غذا و علوفه این دام‌ها هم باعث نگرانی است و تاکنون هیچ سازمان یا نهادی خبری از تأمین علوفه نداده است. برای همین اختصاص مکانی به دام‌ها در نزدیکی کمپ‌ها و تأمین علوفه مورد نیاز هم باید مورد توجه قرار گیرد.

گویا قبل از سیل، بخشی از اطراف روستای «ارگ میرجمال» که در حال حاضر به‌طور کامل در محاصره آب است، به دلیل وجود کوره آجرپزی خاکبرداری شده است، اهالی می‌گویند عمق این گودال بیش از 30 متر است. این گودال در حال حاضر از آب سیلاب پر شده است و چون در نزدیکی روستا قرار دارد و مردم هم در آنجا رفت‌وآمد دارند، می‌تواند به خطری بزرگ برای اهالی روستا به ویژه کودکان تبدیل شود.

گلمکانی افزود: با توجه به تعطیلی مدارس روستاهای آسیب‌دیده و با توجه به اینکه کودکان یکی از آسیب‌پذیرترین قشرها در بحران محسوب می‌شوند، باید در اولویت برنامه‌ها قرار گیرند. خدمات دیگری که توسط اعضای جمعیت امام علی(ع) ارائه شده است، بازی با کودکان در هر چهار کمپ است. لازم به ذکر است که برای جلوگیری از موازی‌کاری نهادهای مختلف، امدادرسانی جمعیت در سیل با هماهنگی هلال احمر صورت گرفته است.